จารึกฐานปราสาทโลหะ

จารึก

จารึกฐานปราสาทโลหะ

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกฐานปราสาทโลหะ

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

จารึกปราสาทโลหะ, หลักที่ ๗๗ จารึกบนฐานปราสาทโลหะ, ชร. ๙ จารึกฐานปราสาทโลหะ พ.ศ. ๒๒๗๐

อักษรที่มีในจารึก

ธรรมล้านนา

ศักราช

พุทธศักราช ๒๒๗๐

ภาษา

ไทย, บาลี

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๔ ด้าน มี ๑๗ บรรทัด ด้านที่ ๑ ถึงด้านที่ ๓ มีด้านละ ๔ บรรทัด ด้านที่ ๔ มี ๕ บรรทัด

วัตถุจารึก

โลหะ

ลักษณะวัตถุ

รูปปราสาทฐานสี่เหลี่ยม

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๔๒ ซม. ยาว ๑๖๗ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “ชร. ๙“
๒) ในวารสาร ศิลปากร ปีที่ ๖ ฉบับที่ ๕ (ตุลาคม ๒๔๙๕) กำหนดเป็น “จารึกปราสาทโลหะ”
๓) ในหนังสือ ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ กำหนดเป็น “หลักที่ ๗๗ จารึกบนฐานปราสาทโลหะ”
๔) ในหนังสือ จารึกล้านนา เล่ม ๑ ภาค ๑ กำหนดเป็น “ชร. ๙ จารึกฐานปราสาทโลหะ พ.ศ. ๒๒๗๐”

ปีที่พบจารึก

ไม่ปรากฏหลักฐาน

สถานที่พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

ห้องศิลปะเชียงแสน พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร กรุงเทพมหานคร

พิมพ์เผยแพร่

๑) วารสารศิลปากร ปีที่ ๖ ฉบับที่ ๕ (ตุลาคม ๒๔๙๕), ๙๒-๙๘.
๒) ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ (พระนคร : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๐๘), ๒๑๙-๒๒๗.
๓) จารึกล้านนา ภาค ๑ เล่ม ๑ (กรุงเทพฯ : มูลนิธิเจมส์ เอช ดับเบิ้ลยู ทอมป์สัน, ๒๕๓๔), ๒๒-๒๔.

ประวัติ

-

เนื้อหาโดยสังเขป

จุลศักราช ๑๐๙๘ พระญาหลวงเจ้ามังสะแพกเจ้าเมืองเชียงแสน และบุษบาสิริวัฒนเทพาราชกัญญา รวมทั้งราชบุตรนามว่าพระยอดงำเมือง มีศรัทธาหล่อปราสาทหลังนี้ขึ้น เพื่อประดิษฐานพระพุทธรูปและพระธาตุ โดยขอให้เป็นปัจจัยแก่นิพพาน รวมทั้งได้เกิดในดาวดึงส์ และบรรลุเป็นพระอรหันต์ ในสำนักพระอริยเมตไตรย เป็นต้น

ผู้สร้าง

พระญาหลวงเจ้ามังสพรสะแพก, บุษบาสิริวัฒนเทพาราชกัญญาและพระยอดงำเมือง

การกำหนดอายุ

กำหนดอายุจากศักราชที่ปรากฏในจารึกคือ “จุฑศักกาพัท ๑๐๘๙ ตัว” (จ.ศ. ๑๐๘๙) ตรงกับ พ.ศ. ๒๒๗๐ ซึ่งเป็นช่วงที่ราชวงศ์ นยองยานของพม่าปกครองล้านนา (ระหว่าง พ.ศ. ๒๑๕๗-๒๒๙๕)

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : พันธุ์ทิพย์ ธีระเนตร, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๘, จาก :
๑) โครงการวิจัยการปริวรรตและชำระจารึกล้านนา, “ชร. ๙ จารึกฐานปราสาทโลหะ พ.ศ. ๒๒๗๐,” ใน จารึกล้านนา ภาค ๑ เล่ม ๑ : จารึกจังหวัดเชียงราย น่าน พะเยา แพร่ (กรุงเทพฯ : มูลนิธิเจมส์ เอช ดับเบิ้ลยู ทอมป์สัน, ๒๕๓๔), ๒๒-๒๔.
๒) ฉ่ำ ทองคำวรรณ, “คำอ่านจารึกปราสาทโลหะ,” ศิลปากร ๖, ๕ (ตุลาคม ๒๔๙๕), ๙๒-๙๘.
๓) ฉ่ำ ทองคำวรรณ, “หลักที่ ๗๗ จารึกบนฐานปราสาทโลหะ,” ใน ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ : ประมวลจารึกที่พบในภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคตะวันออก และภาคกลางของประเทศไทย อันจารึกด้วยอักษรและภาษาไทย, ขอม มอญ, บาลีสันสกฤต (พระนคร : คณะกรรมการจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และโบราณคดี สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๐๘), ๒๑๙-๒๒๗.
๔) ปริวรรต ธรรมปรีชากร และทรรศนะ โดยอาษา, เมืองเชียงแสน (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๓๙).

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170