จารึก

The Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre
  • images
  • images
  • images

ชุดคำค้น 23 คำ

อายุ-จารึก พ.ศ. 1563, อายุ-จารึกพุทธศตวรรษที่ 16, ยุคสมัย-จารึกสมัยขอมพระนคร, ยุคสมัย-จารึกสมัยขอมพระนคร-พระเจ้าสุริยวรมันที่ 1, วัตถุ-จารึกบนหิน, วัตถุ-จารึกบนหินทราย, ลักษณะ-จารึกบนใบเสมา, ที่อยู่ปัจจุบัน-จารึกที่สำนักงานชั่วคราวของหน่วยศิลปากรที่ 6 สุรินทร์, ศาสนา-จารึกในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู, ศาสนา-จารึกในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู ลัทธิไศวนิกาย, เรื่อง-พิธีกรรมทางศาสนา, เรื่อง-พิธีกรรมทางศาสนา-กัลปนา, เรื่อง-พิธีกรรมทางศาสนา-สถาปนาพระศิวลึงค์, เรื่อง-พิธีกรรมตามความเชื่อ-สาปแช่ง, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ-ถวายข้าพระ, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ-ถวายที่ดิน, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ-ถวายสิ่งของ, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ-ถวายเงิน, บุคคล-กษัตริย์และผู้ครองอาณาจักรขอมสมัยพระนคร, บุคคล-กษัตริย์และผู้ครองอาณาจักรขอมสมัยพระนคร-พระเจ้าสุริยวรมันที่ 1, บุคคล-พระเจ้าสุริยวรมันที่ 1, บุคคล-เตง ปิตถะเว,

จารึกปราสาทตาเมือนธม ๕

จารึก

จารึกปราสาทตาเมือนธม ๕

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 11 ก.ย. 2550 14:38:26 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกปราสาทตาเมือนธม ๕

อักษรที่มีในจารึก

ขอมโบราณ

ศักราช

พุทธศักราช ๑๕๖๓

ภาษา

เขมร, สันสกฤต

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๓ ด้าน มี ๔๐ บรรทัด ด้านที่ ๑ มี ๑๙ บรรทัด ด้านที่ ๒ มี ๑๙ บรรทัด และด้านที่ ๓ มี ๒ บรรทัด

วัตถุจารึก

หินทราย

ลักษณะวัตถุ

รูปใบเสมา ส่วนล่างมีรอยแตก

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๒๙.๕ ซม. สูง ๕๘ ซม. หนา ๗ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “สร. ๑๖”
๒) ในวารสาร ศิลปากร ปีที่ ๔๓ ฉบับที่ ๒ (มีนาคม-เมษายน ๒๕๔๓) กำหนดเป็น “จารึกปราสาทตาเมือนธม ๕”

ปีที่พบจารึก

พ.ศ. ๒๕๓๕

สถานที่พบ

บริเวณมุขกระสันปราสาทประธาน ปราสาทตาเมือนธม บ้านหนองคันนา ตำบลตาเมียง กิ่งอำเภอพนมดงรัก จังหวัดสุรินทร์

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

สำนักงานชั่วคราวของหน่วยศิลปากรที่ ๖ ในบริเวณโรงเรียนบ้านหนองคันนา ตำบลตาเมียง กิ่งอำเภอพนมดงรัก จังหวัดสุรินทร์

พิมพ์เผยแพร่

วารสาร ศิลปากร ปีที่ ๔๓ ฉบับที่ ๒ (มีนาคม-เมษายน ๒๕๔๓) : ๑๐๒-๑๐๘.

ประวัติ

คณะเจ้าหน้าที่ฝ่ายบริการหนังสือตัวเขียนและจารึก หอสมุดแห่งชาติ เดินทางไปสำรวจจัดทำสำเนาจารึกและบันทึกข้อมูลเมื่อวันที่ ๑๒ ตุลาคม ๒๕๓๕

เนื้อหาโดยสังเขป

ข้อความจารึกด้านที่ ๑ กล่าวถึง พระบรมบพิตรกัมเสตงศรีชยสิงสวรมัน มีพระอาลักษณ์ไปถึงกัมเสตงสภาบดี ซึ่งเป็นข้าราชการชั้นตรี ให้ติดตามรับใช้พระสภากับพระหรปาล ไปปักหลักเขตที่ดินเมืองสิทธิปุระ ซึ่งพระราชทานเป็นของกำนัลแก่เตงตวนปิตถะเว ผู้ปฏิบัติหน้าที่ในตำแหน่ง กัมรเตงอัญชั้นตรี และให้คณะที่ไปด้วยกันสาธยายอธิบายพระธรรมศาสตร์ แก่โขลญสวายทั้งปวงฟังด้วย ข้อความจารึกด้านที่ ๒ เป็นข้อความของผู้เขียนจารึก ใช้นามว่า ข้าพเจ้าผู้ชื่อ เตง ปิตถะเว ได้มอบให้กัมรเตงชคัตศิวบาท ให้อยู่ในการดูแลของ ตวน หวร นอกจากนั้น เตง ปิตถะเว ยังมอบข้าทาสและวัตถุสิ่งของให้ด้วย แต่ไม่ให้แก่ข้าทาสที่อยู่อาศัยมาก่อน ทั้งยังสาปแช่งให้พวกเขาตกนรก เพราะพวกเขายุยงข้าทาสด้วยกันให้กระด้างกระเดื่องต่อลูกหลานของ เตง ปิตถะเว บรรทัดที่ ๑๔-๑๙ กล่าวถึงพระเจ้าศรีสุริยวรมันได้ประทานเงินทอง บรรจุไว้ที่ฐานอันมั่นคงของพระศิวะ ทั้งยังได้สาปแช่งผู้ทำลายฐานนี้ให้ตกนรก สิ้นกาลมหาโกฏิ ข้อความจารึกด้านที่ ๓ ค่อนข้างชำรุด จับความได้ว่า บุตรของนางพร้อมด้วยภรรยาของเขา พึงหมั่นรักษาฐาน (ของพระศิวะ) นั้นให้มั่นคงต่อไปอีก

ผู้สร้าง

เตงปิตถะเว

การกำหนดอายุ

อาจารย์ชะเอม แก้วคล้าย กำหนดอายุจารึกหลักนี้จากข้อความจารึกด้านที่ ๑ บรรทัดที่ ๑ ที่ระบุมหาศักราช ๙๔๒ ตรงกับ พ.ศ. ๑๕๖๓ อันเป็นรัชสมัยของพระเจ้าศรีสุริยวรมันที่ ๑ (พ.ศ. ๑๕๔๕-๑๕๙๓)

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๕๐, จาก :
๑) ชะเอม แก้วคล้าย, “จารึกปราสาทตาเมือนธม ๕,” ศิลปากร ๔๓, ๒ (มีนาคม-เมษายน ๒๕๔๓) : ๑๐๒-๑๐๘.
๒) Saveros POU, Dictionnaire Vieux Khmer-Français-Anglais = An Old Khmer-French-English Dictionary (Paris : Centre de Documentation et de Recherche sur la Civilisation Khmère, 1992), 325.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170