จารึกอักษรขอมภาษาไทยพบที่กรุงพุกาม

จารึก

จารึกอักษรขอมภาษาไทยพบที่กรุงพุกาม

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 2 มี.ค. 2561 15:06:49 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกอักษรขอมภาษาไทยพบที่กรุงพุกาม

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

หลักที่ ๕๕ ศิลาจารึกอักษรขอมภาษาไทย ณ กรุงพุกาม

อักษรที่มีในจารึก

ขอมอยุธยา

ศักราช

พุทธศตวรรษ ๒๒

ภาษา

บาลี, ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวน ๑ ด้าน มี ๒๕ บรรทัด

วัตถุจารึก

ศิลาประเภทหินทราย สีแดง

ลักษณะวัตถุ

แผ่นรูปใบเสมา หรือทรงกลีบบัว

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๔๕ ซม. สูง ๗๕ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

ในหนังสือ ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ กำหนดเป็น “หลักที่ ๕๕ ศิลาจารึกอักษรขอมภาษาไทย ณ กรุงพุกาม”

ปีที่พบจารึก

ประมาณวันที่ ๑๕ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๐๒

สถานที่พบ

กรุงพุกาม ประเทศพม่า

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

พิพิธภัณฑ์กรุงพุกาม ประเทศพม่า

พิมพ์เผยแพร่

๑) วารสาร ศิลปากร ปีที่ ๔ ฉบับที่ ๑ (พฤษภาคม ๒๕๐๓) : ๗๒-๗๖.
๒) ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ (พระนคร : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๐๘), ๑๐๔-๑๐๘.
๓) วารสาร ศิลปากร ปีที่ ๕๖ ฉบับที่ ๔ (กันยายน-ตุลาคม ๒๕๕๖) : ๕๕-๖๕.

ประวัติ

จารึกอักษรขอมภาษาไทยพบที่กรุงพุกามหลักนี้ เป็นจารึกที่ศาสตราจารย์ ฉ่ำ ทองคำวรรณ ได้อ่านแปลและทำคำอธิบายศัพท์ไว้แล้วในวารสารศิลปากร ปีที่ ๔ ฉบับที่ ๑ เดือนพฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๐๓ และในหนังสือประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ ของคณะกรรมการจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และโบราณคดี สำนักนายกรัฐมนตรี เมื่อ พ.ศ. ๒๕๐๘ โดยในการพิมพ์ทั้ง ๒ ครั้ง มีผู้รู้ในวงจำกัด ทางกรุงพุกามยังไม่มีผู้ใดทราบเรื่อง จนกระทั่งเมื่อเดือนกรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ หัวหน้าภัณฑารักษ์ พิพิธภัณฑ์กรุงพุกาม ได้ขอความอนุเคราะห์จาก อาจารย์จีราวรรณ แสงเพ็ชร์ (หัวหน้าภาควิชาทัศนศิลป์ คณะศิลปกรรมธรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ณ ขณะนั้น) ให้ช่วยดำเนินการหาข้อมูลเกี่ยวกับเนื้อหาสาระของจารึก เพื่อนำไปเผยแพร่ให้เกิดประโยชน์ต่อการศึกษาวิชาจารึกให้กว้างขวางต่อไป
ต่อมา อาจารย์ก่องแก้ว วีระประจักษ์ ได้พิจารณาเห็นว่า จารึกหลักนี้ขุดพบที่พุกาม จึงใช้ชื่อจารึกใหม่ให้ตรงตามแหล่งที่พบจารึกว่า “จารึกอักษรขอมภาษาไทยพบที่กรุงพุกาม”

เนื้อหาโดยสังเขป

เนื้อหาจารึกกล่าวถึงบุคคลผู้หนึ่งที่ได้ทำทานโดยการถวายที่นาและข้าพระให้แก่วัดตอนท้ายมีการสาปแช่งผู้ใดก็ตามที่เข้ามาเบียดบังบุกรุกที่ดินนั้น

ผู้สร้าง

ไม่ปรากฏหลักฐาน

การกำหนดอายุ

กำหนดอายุจากลักษณะรูปอักษรซึ่งมีลักษณะเส้นอักษรเหมือนกับรูปอักษรที่ใช้อยู่ในระหว่างปลายพุทธศตวรรษที่ ๒๒

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๖๑, จาก :
๑) ก่องแก้ว วีระประจักษ์, “จารึกอักษรขอมภาษาไทยพบที่กรุงพุกาม,” ศิลปากร ๕๖, ๕ (กันยายน-ตุลาคม ๒๕๕๖) : ๕๕-๖๕.
๒) ฉ่ำ ทองคำวรรณ, “คำอ่านศิลาจารึกอักษรขอม ภาษาไทย ณ กรุงพุกาม,” ศิลปากร ๔, ๑ (พฤษภาคม ๒๕๐๓) : ๗๒-๗๖.
๓) ฉ่ำ ทองคำวรรณ, “หลักที่ ๕๕ ศิลาจารึกอักษรขอม ภาษาไทยณ กรุงพุกาม,” ใน ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ : ประมวลจารึกที่พบในภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคตะวันออก และภาคกลางของประเทศไทย อันจารึกด้วยอักษรและภาษาไทย, ขอม มอญ, บาลีสันสกฤต (พระนคร : คณะกรรมการจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และโบราณคดี สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๐๘), ๑๐๔-๑๐๘.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170