จารึกเนินสระบัว

จารึก

จารึกเนินสระบัว

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 15 ก.ค. 2563 11:14:36 )

ชื่อจารึก

จารึกเนินสระบัว

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

หลักที่ ๕๖ ศิลาจารึกเนินสระบัว

อักษรที่มีในจารึก

หลังปัลลวะ

ศักราช

พุทธศักราช ๑๓๐๔

ภาษา

บาลี, เขมร

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๒๗ บรรทัด

วัตถุจารึก

ศิลา ประเภทหินทรายสีเขียว

ลักษณะวัตถุ

ใบเสมา

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๔๐ ซม. สูง ๑๗๗ ซม. หนา ๒๘ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “ปจ. ๑๔”
๒) ในหนังสือ ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ กำหนดเป็น “หลักที่ ๕๖ ศิลาจารึกเนินสระบัว”
๓) ในหนังสือ จารึกในประเทศไทย เล่ม ๑ กำหนดเป็น “จารึกเนินสระบัว”

ปีที่พบจารึก

พุทธศักราช ๒๔๙๖

สถานที่พบ

เนินสระบัว ตำบลโคกปีบ อำเภอศรีมโหสถ (ข้อมูลเดิมว่า อำเภอศรีมหาโพธิ) จังหวัดปราจีนบุรี

ผู้พบ

นายชิน อยู่ดี

ปัจจุบันอยู่ที่

ข้อมูลเดิมระบุว่าอยู่ที่ วัดต้นโพธิ์ศรีมหาโพธิ์ ตำบลโคกปีบ อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี จากการสำรวจพบว่าจารึกอยู่ที่ โบราณสถานสระมรกต อาคารศรีมโหสถ (๒๔ กรกฎาคม ๒๕๕๔)

พิมพ์เผยแพร่

๑) ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ (พระนคร : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๐๘), ๑๐๙-๑๑๔.
๒) จารึกในประเทศไทย เล่ม ๑ (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๙), ๑๗๙-๑๘๖.

ประวัติ

จารึกหลักนี้พบที่เนินสระบัว ในบริเวณเมืองพระรถ ตำบลโคกปีบ อำเภอศรีมหาโพธิ จังหวัดปราจีนบุรี ต่อมาได้ถูกเคลื่อนย้ายมาพิงไว้ที่โคนต้นโพธิ์ใหญ่ในวัดโพธิ์ศรีมหาโพธิ ซึ่งอยู่ไม่ห่างจากที่เดิมนัก ต่อมา เมื่อวันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๙๖ นายชิน อยู่ดี หัวหน้าแผนกพิพิธภัณฑ์พระนคร กองโบราณคดี กรมศิลปากร ได้ออกสำรวจที่แหล่งโบราณคดีนี้ จึงได้พบจารึกหลักดังกล่าว และได้ทำสำเนาจารึกหลักนี้ไว้ ต่อมา ศ. ฉ่ำ ทองคำวรรณ ได้อ่าน-แปลจารึกหลักนี้ แล้วนำไปตีพิมพ์ในหนังสือชุดประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๓ ในปี พ.ศ. ๒๕๐๖ และ นาวาอากาศเอก แย้ม ประพัฒน์ทอง ได้อ่านและแปลใหม่อีกครั้ง แล้วนำไปตีพิมพ์ในหนังสือชุดจารึกในประเทศไทย เล่ม ๑ ในปี พ.ศ. ๒๕๒๙

เนื้อหาโดยสังเขป

เป็นคำสรรเสริญคุณพระรัตนตรัย การทำบุญ และการประดิษฐานเทวรูป

ผู้สร้าง

ไม่ปรากฏหลักฐาน

การกำหนดอายุ

รูปแบบของตัวอักษรเป็นอักษรหลังปัลลวะ อายุราวพุทธศตวรรษที่ ๑๓-๑๔ ประกอบกับมีเลขมหาศักราช ๖๘๓ ซึ่งตรงกับ พุทธศักราช ๑๓๐๔ จึงกำหนดอายุได้ว่าจารึกเนินสระบัวมีอายุราวต้นพุทธศตวรรษที่ ๑๔

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : ตรงใจ หุตางกูร, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๗, จาก :
๑) ฉ่ำ ทองคำวรรณ, “จารึกเนินสระบัว,” ใน จารึกในประเทศไทย เล่ม ๑ : อักษรปัลลวะ หลังปัลลวะ พุทธศตวรรษที่ ๑๒-๑๔ (กรุงเทพฯ : หอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร, ๒๕๒๙), ๑๗๙-๑๘๖.
๒) ฉ่ำ ทองคำวรรณ, “หลักที่ ๕๖ ศิลาจารึกเนินสระบัว,” ใน ประชุมศิลาจารึกสยาม ภาคที่ ๒ : จารึกกรุงทวารวดี เมืองละโว้ และประเทศราชขึ้นแก่กรุงศรีวิชัย ([กรุงเทพฯ] : โรงพิมพ์พิพรรฒนากร, ๒๔๗๒), ๑๐๙-๑๑๔.

ภาพประกอบ

ภาพสำเนาจารึกจาก : จารึกในประเทศไทย เล่ม ๑ (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๙)

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170