จารึกลานเงิน

จารึก

จารึกลานเงิน

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกลานเงิน

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

๕๔๔๒/๔๖ จารึกลานเงิน

อักษรที่มีในจารึก

ไทยน้อย

ศักราช

พุทธศักราช ๒๒๔๑

ภาษา

ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๓ บรรทัด

วัตถุจารึก

เงิน

ลักษณะวัตถุ

แผ่นเงิน

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๔.๓ ซม. ยาว ๓๒ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

ในหนังสือ จดหมายเหตุการบูรณะปฏิสังขรณ์องค์พระธาตุพนม และ ศิลาจารึกอีสานสมัยไทย-ลาว กำหนดเป็น “๕๔๔๒/๔๖ จารึกลานเงิน”

ปีที่พบจารึก

พุทธศักราช ๒๕๑๘-๒๕๒๒

สถานที่พบ

กรุหมายเลข ๑๐ วัดพระธาตุพนมวรมหาวิหาร อำเภอธาตุพนม จังหวัดนครพนม

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

วัดพระธาตุพนมวรมหาวิหาร อำเภอธาตุพนม จังหวัดนครพนม

พิมพ์เผยแพร่

๑) วารสารศิลปากร ปีที่ ๒๐ ฉบับที่ ๑-๒ (พฤษภาคม-กรกฎาคม ๒๕๑๙) : ๑๓๔-๑๔๕.
๒) จดหมายเหตุการบูรณะปฏิสังขรณ์องค์พระธาตุพนม (กรุงเทพฯ : คณะกรรมการดำเนินงานบรรจุพระบรมสารีริกธาตุในองค์พระธาตุพนม, ๒๕๒๒), ๑๙๐-๑๙๑.
๓) ศิลาจารึกอีสานสมัยไทย-ลาว (กรุงเทพฯ : คุณพินอักษรกิจ, ๒๕๓๐), ๓๓๘-๓๓๙.

ประวัติ

พระธาตุพนมล่มเมื่อ วันที่ ๑๑ สิงหาคม ๒๕๑๘ (เวลา ๑๙.๓๘ น.) ในการปฏิสังขรณ์ใหม่เมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๘-๒๕๒๒ ได้มีการขุดสำรวจตามหลักวิชาการโบราณคดี ได้พบจารึกฐานพระพุทธรูปประมาณ ๑,๐๑๕ องค์ และแผ่นจารึกอื่นๆ ๔๖ ชิ้น จารึกเหล่านี้บางส่วน นายวัชรินทร์ (ปฏิพัทธ์) พุ่มพงษ์แพทย์ ร่วมกับพระเทพรัตนโมลี (แก้ว กันโตภาโส) เจ้าอาวาสวัดพระธาตุพนมวรมหาวิหาร อ่าน และอธิบายศัพท์ นำมาพิมพ์รวมอยู่ในหนังสือ จดหมายเหตุการบูรณะปฏิสังขรณ์องค์พระธาตุพนม (กรมศิลปากร, โรงพิมพ์พิฆเณศ ๒๕๒๒) และ “ข้อมูลใหม่ที่ได้จากจารึกในพระธาตุพนม” ใน วารสารศิลปากร ฉบับที่ ๑ ปีที่ ๒๐ พ.ศ. ๒๕๑๙

เนื้อหาโดยสังเขป

เมื่อปี พ.ศ. ๒๒๔๑ พ่อออกพระขนานโคษกับทั้งบุตร และภรรยา มีใจศรัทธาในพุทธศาสนา จึงได้นำอูบพระชินธาตุเจ้ามาฐาปนาที่ธาตุประนม

ผู้สร้าง

พ่อออกพระขนานโคษกับทั้งบุตร และภรรยา

การกำหนดอายุ

ข้อความในจารึกบรรทัดที่ ๑ ระบุปีศักราช ๖๐ หมายถึง ปี จ.ศ. ๑๐๖๐ ตรงกับ พ.ศ. ๒๒๔๑ อันเป็นชสมัยของเจ้าองค์หล่อ (พ.ศ. ๒๒๓๙-๒๒๔๒) ปกครองราชอาณาจักรล้านช้างเวียงจันทน์ (พ.ศ. ๒๒๔๑-๒๒๗๓) (ในหนังสือ อุรังคนิทาน : ตำนานพระธาตุพนม (พิสดาร) ระบุว่าเป็นสมัยพระเจ้าสุริยวงศาธรรมิกราช (พ.ศ. ๒๑๙๗-๒๒๕๔))

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๙, จาก :
๑) กรมศิลปากร, จดหมายเหตุการบูรณะปฏิสังขรณ์องค์พระธาตุพนม : ณ วัดพระธาตุพนมวรมหาวิหาร อำเภอธาตุพนม จังหวัดนครพนม พ.ศ. ๒๕๑๘-๒๕๒๒ (กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์พิฆเณศ, ๒๕๒๒), ๑๙๐-๑๙๑.
๒) ธวัช ปุณโณทก, “จารึกกรุพระธาตุพนม,” ใน ศิลาจารึกอีสานสมัยไทย-ลาว : ศึกษาทางด้านอักขรวิทยาและประวัติศาสตร์อีสาน (กรุงเทพฯ : คุณพินอักษรกิจ, ๒๕๓๐), ๓๓๓-๓๔๐.
๓) พระธรรมราชานุวัตร (แก้ว อุทุมมาลา) รวบรวมและเรียบเรียง, อุรังคนิทาน : ตำนานพระธาตุพนม (พิสดาร), พิมพ์ครั้งที่ ๑๐ (กรุงเทพฯ : นีลนาราการพิมพ์, ๒๕๓๗), ๑๒๙.
๔) วัชรินทร์ พุ่มพงษ์แพทย์, “ข้อมูลใหม่ที่ได้จากจารึกในพระธาตุพนม,” ศิลปากร ๒๐, ๑-๒ (พฤษภาคม-กรกฏาคม ๒๕๑๙) : ๑๓๔-๑๔๕.
๕) สิลา วีระวงส์, เรียบเรียง ; สมหมาย เปรมจิตต์, แปล, ประวัติศาสตร์ลาว, พิมพ์ครั้งที่ ๓ (กรุงเทพฯ : มติชน, ๒๕๔๐), ๑๑๗-๑๒๖.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170