จารึก

The Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre
  • images

คำอ่าน-แปล

ชุดคำค้น 17 คำ

อายุ-จารึก พ.ศ. 1517, อายุ-จารึกพุทธศตวรรษที่ 16, ยุคสมัย-จารึกสมัยขอมพระนคร, วัตถุ-จารึกบนหิน, วัตถุ-จารึกบนหินทราย, ลักษณะ-จารึกบนแท่งสี่เหลี่ยม, ศาสนา-จารึกในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู, ที่อยู่ปัจจุบัน-จารึกในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ มหาวีรวงศ์, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ-ถวายสิ่งของ, เรื่อง-การบริจาคและการทำบุญ-ถวายข้าพระ, เรื่อง-พิธีกรรมทางศาสนา, เรื่อง-พิธีกรรมทางศาสนา-กัลปนา, เรื่อง-พิธีกรรมทางศาสนา-สถาปนาเทวรูป, บุคคล-กัมรเตงอัญศรีอสมานธฤตจันทรมเหศวร, บุคคล-มรเตงอัญศรีอสมานธฤตจันทรสถามะ, บุคคล-พระแม่เจ้ากัมรเตงอัญศรีอสมานธฤตจันทรเทวี,

จารึกปราสาทเมืองแขก ๑

จารึก

จารึกปราสาทเมืองแขก ๑

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกปราสาทเมืองแขก ๑

อักษรที่มีในจารึก

ขอมโบราณ

ศักราช

พุทธศักราช ๑๕๑๗

ภาษา

เขมร

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๒๗ บรรทัด

วัตถุจารึก

หินทราย

ลักษณะวัตถุ

แท่งสี่เหลี่ยม

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๓๘ ซม. สูง ๑๓๒ ซม. หนา ๒๖ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “นม. ๕๐”
๒) ในวารสาร ศิลปากร ปีที่ ๓๗ ฉบับที่ ๒ (มีนาคม-เมษายน ๒๕๓๗) กำหนดเป็น “จารึกปราสาทเมืองแขก ๑”

ปีที่พบจารึก

๑๑ มกราคม ๒๕๓๕

สถานที่พบ

ปราสาทเมืองแขก บ้านกกกอก ตำบลโคราช อำเภอสูงเนิน จังหวัดนครราชสีมา

ผู้พบ

นางสาวสิริพรรณ ธิรศริโชติ หัวหน้าพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พิมาย

ปัจจุบันอยู่ที่

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ มหาวีรวงศ์ จังหวัดนครราชสีมา

พิมพ์เผยแพร่

วารสาร ศิลปากร ปีที่ ๓๗ ฉบับที่ ๒ (มีนาคม-เมษายน ๒๕๓๗) : ๙๙-๑๑๒.

ประวัติ

ได้มีการขุดพบศิลาจารึกที่บริเวณโคปุระ กำแพงชั้นนอกปราสาทเมืองแขก ถึง ๓ ชิ้นด้วยกัน รูปอักษรมีลักษณะอย่างเดียวกัน ยุคสมัยเดียวกัน ข้อความของจารึกก็สอดคล้องเป็นเรื่องเดียวกัน ฉะนั้น จึงรวมจารึกทั้งสามหลักซึ่งพบในสถานที่เดียวกันนี้ เข้าเป็นชื่อเดียวกัน คือ จารึกปราสาทเมืองแขก และแยกเป็น ๓ หลัก คือ จารึกปราสาทเมืองแขก ๑, ๒ และ ๓

เนื้อหาโดยสังเขป

กล่าวถึงพระราชโองการของพระราชา ให้สถาปนาเทวรูปคือ กัมรเตงอัญศรีอสมานธฤตจันทรมเหศวร มรเตงอัญศรีอสมานธฤตจันทรสถามะ และพระแม่เจ้ากัมรเตงอัญศรีอสมานธฤตจันทรเทวี และหลังจากนั้นยังได้รวมพระกัมรเตงอัญแห่งลิงคปุระไว้ด้วย แล้วให้บรรดาขุนนางและข้าราชบริพาร ร่วมกันดูแลเทวรูปและเทวสถานเหล่านี้ โดยกัลปนาข้าทาสและสิ่งของ เช่น ข้าวสาร น้ำมัน ฯลฯ เป็นประจำ

ผู้สร้าง

ไม่ปรากฏหลักฐาน

การกำหนดอายุ

จารึกบรรทัดที่ ๙ ระบุศักราช คือ ๘๙๖ ซึ่งตรงกับ พุทธศักราช ๑๕๑๗

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๘, จาก :
ชะเอม แก้วคล้าย และบุญเลิศ เสนานนท์, “จารึกปราสาทเมืองแขก ๑, ๒ และ ๓,” ศิลปากร ๓๗, ๒ (มีนาคม-เมษายน ๒๕๓๗) : ๙๙-๑๑๒.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170