จารึกฐานพระพุทธรูปพระนายคัมกอง

จารึก

จารึกฐานพระพุทธรูปพระนายคัมกอง

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกฐานพระพุทธรูปพระนายคัมกอง

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

จารึกบนฐานพระพุทธรูป ในพระตำหนักสมเด็จฯ, จารึกฐานพระพุทธรูปพระนายคัมกอง พุทธศตวรรษที่ ๒๐

อักษรที่มีในจารึก

ไทยสุโขทัย

ศักราช

พุทธศตวรรษ ๒๐

ภาษา

ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๑ บรรทัด

วัตถุจารึก

โลหะ

ลักษณะวัตถุ

ฐานพระพุทธรูป

ขนาดวัตถุ

หน้าตักกว้าง ๗๗ ซม. สูงตลอดองค์ ๑๑๔ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) ในวารสาร ศิลปากร ปีที่ ๑๒ ฉบับที่ ๔ (พฤศจิกายน ๒๕๑๑) กำหนดเป็น “จารึกบนฐานพระพุทธรูป ในพระตำหนักสมเด็จฯ”
๒) ในหนังสือ จารึกสมัยสุโขทัย กำหนดเป็น “จารึกฐานพระพุทธรูปพระนายคัมกอง พุทธศตวรรษที่ ๒๐”

ปีที่พบจารึก

พุทธศักราช ๒๕๑๑

สถานที่พบ

พระตำหนักวาสุกรี วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม กรุงเทพมหานคร

ผู้พบ

สมเด็จพระอริยงศาคตญาณฯ สกลมหาสังฆปริณายก สมเด็จพระสังฆราช (ปุ่น ปณฺณสิริ) เมื่อครั้งทรงเป็นสมเด็จพระวันรัต เจ้าอาวาสวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม

ปัจจุบันอยู่ที่

พระตำหนักวาสุกรี วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม กรุงเทพมหานคร

พิมพ์เผยแพร่

๑) วารสาร ศิลปากร ปีที่ ๑๒ ฉบับที่ ๔ (พฤศจิกายน ๒๕๑๑) : ๑๐๘-๑๑๗.
๒) จารึกสมัยสุโขทัย (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๖), ๑๙๔-๑๙๖.

ประวัติ

ครั้งที่ทางวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ทำการบูรณะปฏิสังขรณ์พบอักษรจารึกที่ฐานพระพุทธรูป จำนวนหลายองค์ จึงได้ทำหนังสือแจ้งให้กรมศิลปากร ส่งเจ้าหน้าที่ไปทำการสำรวจ ซึ่งกรมศิลปากรได้ส่งเจ้าหน้าที่ ๓ คน คือ นายประสาร บุญประคอง นายธูป นวลยง และนายเทิม มีเต็ม ไปทำการสำรวจ อ่านถ่ายถอด และถ่ายภาพ เมื่อวันที่ ๕ และ ๓๐ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๑๑ พระพุทธรูปองค์นี้หล่อด้วยโลหะ ปางมารวิชัย ศิลปะสุโขทัย

เนื้อหาโดยสังเขป

เรื่องที่จารึก กล่าวถึงพระนายคัมกองผู้พี่ และแม่อามศรีผู้น้อง เป็นผู้สร้างพระพุทธรูป

ผู้สร้าง

พระนายคัมกอง และแม่อามศรี

การกำหนดอายุ

ที่ฐานด้านหน้าพระพุทธรูป มีจารึกอักษรสุโขทัย ภาษาไทยจำนวน ๑ บรรทัด และมีจารึกอักษรไทย ภาษาไทย สมัยรัตนโกสินทร์ กำกับไว้ว่า “โสกโขไท” จึงทำให้เข้าใจว่า พระพุทธรูปองค์ดังกล่าวนี้ ได้อัญเชิญมาจากเมืองสุโขทัย ครั้งรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช สันนิษฐานว่าจารึกขึ้นในพุทธศตวรรษที่ ๒๐ (พ.ศ. ๑๙๐๑-๒๐๐๐)

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : วชรพร อังกูรชัชชัย และดอกรัก พยัคศรี, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๖, จาก :
๑) ประสาร บุญประคอง, “คำอ่านจารึกฐานพระพุทธรูปในวัดพระเชตพนฯ พระนคร,” ศิลปากร ๑๒, ๔ (พฤศจิกายน ๒๕๑๑) : ๑๐๘-๑๑๗.
๒) ประสาร บุญประคอง, “จารึกฐานพระพุทธรูปพระนายคัมกอง พุทธศตวรรษที่ ๒๐,” ใน จารึกสมัยสุโขทัย (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๖), ๑๙๔-๑๙๖.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170