จารึกวัดกู่บ้านหนองบัว

จารึก

จารึกวัดกู่บ้านหนองบัว

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกวัดกู่บ้านหนองบัว

อักษรที่มีในจารึก

ขอมโบราณ

ศักราช

พุทธศตวรรษ ๑๘

ภาษา

สันสกฤต

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๑๐ บรรทัด (เป็นจำลองอักษร)

วัตถุจารึก

ศิลา

ลักษณะวัตถุ

ชิ้นจารึกชำรุด

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๘ นิ้ว ยาว ๑ ศอก

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “ชย. ๖”
๒) ในหนังสือ จารึกในประเทศไทย เล่ม ๔ กำหนดเป็น “จารึกวัดกู่บ้านหนองบัว”

ปีที่พบจารึก

ไม่ปรากฏหลักฐาน

สถานที่พบ

วัดกู่บ้านหนองบัว ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ

ผู้พบ

เจ้าหน้าที่อำเภอสูงเนิน

ปัจจุบันอยู่ที่

วัดกู่บ้านหนองบัว ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดชัยภูมิ

พิมพ์เผยแพร่

จารึกในประเทศไทย เล่ม ๔ (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๙), ๒๕๒-๒๕๖.

ประวัติ

ศิลาจารึกหลักนี้ ไม่มีสำเนาจารึกและภาพถ่าย มีเพียงแผ่นจำลองรูปอักษรซึ่งเป็นการจำลองที่คลาดเคลื่อนอยู่บ้าง บัญชีทะเบียนประวัติบอกว่า เจ้าหน้าที่อำเภอสูงเนินได้ส่งแผ่นจำลองรูปอักษรจารึกให้กระทรวงมหาดไทย เมื่อวันที่ ๗ พฤศจิกายน ร.ศ. ๑๓๑ (ตรงกับ พ.ศ. ๒๔๕๕) แต่ไม่ปรากฏหลักฐานว่ากรมศิลปากรได้รับแผ่นจำลองรูปอักษรจารึกนี้เมื่อใด เบื้องหลังแผ่นจำลองรูปอักษรมีคำอธิบายประกอบเป็นสองข้อดังนี้ “๑. ก้อนศิลาก้อนนี้ มีอยู่ที่วัดกู่บ้านหนองบัว ตำบลในเมือง อำเภอเมืองๆ ไชยภูมิ กว้าง ๘ นิ้ว ยาว ๓ ศอก เป็นรอยชำรุดหักไปเสียครึ่งหนึ่ง ครึ่งที่หายไม่ทราบจะตกไปอยู่ที่ใด หาไม่พบ ๒. มีบัวอักษรจะเป็นอักษรภาษาใดอ่านไม่ออก แต่แผ่นศิลาที่จารึกตัวอักษรนั้นแตกหลุดไปเป็นกาบ หายไปประมาณครึ่ง ส่วนที่ได้จำลองมานี้ ตัวอักษรใหญ่เล็กประมาณเท่าที่จำลองมานี้”

เนื้อหาโดยสังเขป

ข้อความที่ปรากฏในชิ้นส่วนของจารึกนี้ เป็นการยอพระเกียรติพระเจ้าชัยวรมันที่ ๗ ว่า พระองค์ได้ชนะในการทำสงคราม ได้ขยายอาณาจักรออกไปกว้างขวางจนเป็นเกียรติประวัติของพระองค์ อีกทั้งทรงมีพระเมตตา โอบอ้อมอารีบริจาคทาน เป็นที่รักใคร่ของประชาชนทั่วไป พระองค์มีรูปกายที่งดงามกว่ากามเทพ ได้บริหารประเทศให้เจริญรุ่งเรืองเป็นอย่างยิ่ง

ผู้สร้าง

ไม่ปรากฏหลักฐาน

การกำหนดอายุ

ข้อความตั้งแต่บรรทัดที่ ๑-๑๐ ของจารึกหลักนี้ ตรงกับข้อความในด้านที่ ๑ บรรทัดที่ ๘-๑๗ ของจารึกด่านประคำ จารึกเมืองพิมาย จารึกตาเมียนโตจ และจารึกปราสาท ซึ่งข้อความในจารึกเหล่านี้ล้วนกล่าวถึงเรื่องพระเจ้าชัยวรมันที่ ๗ สร้างโรงพยาบาล ดังนั้นจารึกหลักนี้จึงน่าจะเป็นจารึกอีกหลักหนึ่งของพระเจ้าชัยวรมันที่ ๗ ซึ่งครองราชย์ในช่วง พ.ศ. ๑๗๒๔-๑๗๖๑

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๗, จาก :
ชะเอม แก้วคล้าย, “จารึกวัดกู่บ้านหนองบัว,” ใน จารึกในประเทศไทย เล่ม ๔ : อักษรขอม พุทธศตวรรษที่ ๑๗-๑๘ (กรุงเทพฯ : หอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร, ๒๕๒๙), ๒๕๒-๒๕๖.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170