จารึกเรื่องรามเกียรติ์ วัดพระเชตุพนฯ แผ่นที่ ๓๙

จารึก

จารึกเรื่องรามเกียรติ์ วัดพระเชตุพนฯ แผ่นที่ ๓๙

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 18 ก.ย. 2551 16:51:22 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 28 พ.ย. 2562 14:43:16 )

ชื่อจารึก

จารึกเรื่องรามเกียรติ์ วัดพระเชตุพนฯ แผ่นที่ ๓๙

อักษรที่มีในจารึก

ไทยธนบุรี-รัตนโกสินทร์

ศักราช

ไม่ปรากฏศักราช

ภาษา

ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวน ๑ ด้าน ไม่ทราบจำนวนบรรทัด

วัตถุจารึก

หิน

ลักษณะวัตถุ

-

ขนาดวัตถุ

-

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

-

ปีที่พบจารึก

ไม่ปรากฏหลักฐาน

สถานที่พบ

วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามฯ แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

ผนังศาลาล้อมพระมณฑปทิศเหนือ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามฯ แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร

พิมพ์เผยแพร่

ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๔๔), ๒๓๔.

ประวัติ

ประชุมจารึกวัดพระเชตุพนฯ ซึ่งแจกในงานพระศพพระวิมาดาเธอ กรมพระสุทธาสินีนาฏ ปิยมหาราชปดิวรัดาเมื่อ พ.ศ. ๒๔๗๒ ในเชิงอรรถซึ่งเป็นคำอธิบายที่เข้าใจว่าเป็นพระนิพนธ์ในสมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพได้ระบุว่า จารึกที่ผนังศาลามณฑปทิศตะวันออกและทิศใต้ได้สูญหายไปหมดแล้ว ส่วนทางทิศตะวันตกและทิศเหนือยังหลงเหลืออยู่ แต่ก็ไม่ครบสมบูรณ์ ส่วนเนื้อหาของจารึกทรงกล่าวว่า “ตรวจสอบได้ความว่าเหล่านี้ย่อความจากหนังสือนารายณ์สิบปาง” ต่อมาเมื่อ พ.ศ. ๒๔๒๔ นิยะดา เหล่าสุนทร และ Waledeman C. Sailor ผู้เชี่ยวชาญด้านจิตรกรรมฝาผนัง ได้ร่วมกันศึกษาโดยถ่ายภาพจิตรกรรมเรื่องรามเกียรติ์ และคัดลอกจารึกตามอักขรวิธีที่ปรากฏ พิมพ์เผยแพร่ใน วารสารศิลปวัฒนธรรม ปีที่ ๓ ฉบับที่ ๑๒ (ตุลาคม ๒๕๒๕) ชื่อบทความ “จิตรกรรมเรื่องรามเกียรติ์วัดพระเชตุพนฯ ที่ถูกลืม”

เนื้อหาโดยสังเขป

อธิบายภาพจิตรกรรมฝาผนังเรื่องรามเกียรติ์ในบริเวณต่างๆ ดังนี้ (๑) สุนนเทวบุตรหยอกนางนิลมาลี พระอิศวรจึงสาปให้เป็นยักษ์อาศัยอยู่ในถ้ำเขานิลบรรพต โดยพ้นคำสาปเมื่อพระนารายณ์อวตารลงมาเป็นพระราม (บริเวณด้านหลัง) (๒) ปัตลีเทวบุตรหยอกนางอะลำภุษา พระอินทร์จึงสาปให้เป็นยักษ์นามว่า ปักหลั่น อาศัยอยู่ในสระพันตา (บริเวณด้านขวา) (๓) ท้าวธตรฐสหายของพญานกสดายุ พาพระมเหสีทั้ง ๓ ประภาสอุทยาน (บริเวณล่างตามด้านยาว)

ผู้สร้าง

พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๓)

การกำหนดอายุ

กำหนดอายุจากประวัติการสร้างจารึก ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๓) ซึ่งปรากฏใน จดหมายเหตุเรื่องการปฏิสังขรณ์วัดพระเชตุพน (ถอดจากโคลงดั้นพระนิพนธ์กรมสมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรส) ว่ามีการเขียนภาพจิตรกรรมเรื่องรามเกียรติ์ ที่ผนังศาลาล้อมพระมณฑปทั้ง ๔ หลัง โดยมีศิลาจารึกประกอบไว้ใต้ภาพ

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : พันธุ์ทิพย์ ธีระเนตร (๒๕๕๒) ; นวพรรณ ภัทรมูล (๒๕๕๖), แก้ไขเพิ่มเติม, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., จาก :
๑) “การปฏิสังขรณ์วัดพระเชตุพน : ถอดจากโคลงดั้นพระนิพนธ์กรมสมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรส,” ใน ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๔๔), ๖๖-๖๗.
๒) นิยะดา เหล่าสุนทร และวอลเดมาร์ ซี. ไซเลอร์, “จิตรกรรมเรื่องรามเกียรติ์วัดพระเชตุพนฯ ที่ถูกลืม,” ศิลปวัฒนธรรม ๓, ๑๒ (ตุลาคม ๒๕๒๕) : ๖-๑๕.
๓) “เรื่องรามเกียรติ์,” ใน ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๔๔), ๕๗๔-๕๙๙.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170