จารึกพระพิมพ์ดินเผาบ้านคูบัว

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

รบ. 7

อักษรที่มีในจารึก

หลังปัลลวะ

ศักราช

พุทธศักราช 14

ภาษา

สันสกฤต

ด้าน/บรรทัด

จำนวน 1 ด้าน มี 2 บรรทัด

วัตถุจารึก

ดินเผา

ลักษณะวัตถุ

พระพิมพ์ชำรุดตอนบนหักหายไป เหลือส่วนล่างซึ่งมีอักษรจารึก (ไม่สมบูรณ์) และเหนือแถวอักษรจารึก เป็นภาพบุคคลนั่งข้างสถูป

ขนาดวัตถุ

กว้าง 6 ซม. สูง 4.5 ซม. หนา 0.8 ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

1) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “รบ. 7”
2) ในหนังสือ จารึกในประเทศไทย เล่ม 1 กำหนดเป็น “จารึกพระพิมพ์ดินเผาบ้านคูบัว”

ปีที่พบจารึก

ไม่ปรากฏหลักฐาน

สถานที่พบ

บ้านคูบัว ตำบลคูบัว อำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ราชบุรี ตำบลหน้าเมือง อำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี

พิมพ์เผยแพร่

จารึกในประเทศไทย เล่ม 1 (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, 2559), 356-359.

ประวัติ

จารึกพระพิมพ์ดินเผาบ้านคูบัวนี้เป็นของนายรีชา ประสพสุวรรณ เจ้าหน้าที่กองพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ขอยืมมาจัดแสดงนิทรรศการถาวร ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ราชบุรี และได้ส่งมาให้เจ้าหน้าที่กองหอสมุดแห่งชาติ อ่าน วิเคราะห์ เมื่อวันที่ 8 มีนาคม พ.ศ. 2533
ข้อความที่จารึกเป็นคาถา เย ธมฺมาฯ เฉพาะ 2 วรรคแรก และไม่จบสมบูรณ์ เนื่องจากวัตถุจารึกชำรุดหักหายไป จารึกด้วยอักษรหลังปัลลวะ ภาษาสันสกฤต อายุรูปอักษรราวพุทธศตวรรษที่ 14 จารึกที่เป็นคาถาเย ธมฺมาฯ อย่างนี้พบมากบริเวณภาคกลางของประเทศแถบจังหวัดนครปฐม สุพรรณบุรี และลพบุรี เป็นต้น ซึ่งเป็นภาษาบาลีทั้งสิ้น ส่วนพระพิมพ์ดินเผาบ้านคูบัวชิ้นนี้เป็นภาษาสันสกฤต เช่นเดียวกับที่พบในภาคใต้ของประเทศ คือ จารึกเมืองยะรัง จังหวัดปัตตานี ซึ่งมีข้อความเต็มว่า 
“เย ธรฺมา เหตุปฺรภวา           เยสํเหตุํ ตะถาคะโต อาห
เต สญฺจ โย นิโรโธ              เอวํ วาที มหาสมโณฯ”

เนื้อหาโดยสังเขป

เป็นคาถาว่าด้วยเหตุเกิดและทางดับทุกข์ทั้งหลาย

ผู้สร้าง

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., 2569, จาก :
ก่องแก้ว วีระประจักษ์ และชะเอม แก้วคล้าย, “จารึกค่ายตากสิน,” ใน จารึกในประเทศไทย เล่ม 1 : อักษรปัลลวะ อักษรหลังปัลลวะ พุทธศตวรรษที่ 11-14 (กรุงเทพฯ : หอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร, 2559), 356-359.

ภาพประกอบ

ภาพคัดจำลองอักษรจารึกจาก : จารึกในประเทศไทย เล่ม 1 (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, 2559)