จารึก

The Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre
  • images
  • images

ชุดคำค้น 18 คำ

อายุ-จารึก พ.ศ. 1904, อายุ-จารึก พ.ศ. 1905, อายุ-จารึกพุทธศตวรรษที่ 20, ยุคสมัย-จารึกสมัยสุโขทัย, ยุคสมัย-จารึกสมัยสุโขทัย-พระมหาธรรมราชาที่ 1, วัตถุ-จารึกบนหิน, วัตถุ-จารึกบนหินแปร, ลักษณะ-จารึกบนหลักสี่เหลี่ยม, ลักษณะ-จารึกบนหลักสี่เหลี่ยมทรงกระโจม, ศาสนา-จารึกในพระพุทธศาสนา, ที่อยู่ปัจจุบัน-จารึกในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร, เรื่อง-ประวัติศาสตร์เมืองศรีสัชนาลัยสุโขทัย, บุคคล-กษัตริย์และผู้ครองกรุงสุโขทัย, บุคคล-กษัตริย์และผู้ครองกรุงสุโขทัย-พระมหาธรรมราชาที่ 1, บุคคล-กษัตริย์และผู้ครองกรุงสุโขทัย-พญาฦาไทย, บุคคล-พระมหาสามีสังฆราช, บุคคล-พญาฦาไทย, บุคคล-พระมหาธรรมราชาที่ 1,

จารึกวัดป่ามะม่วง (ภาษาบาลี)

จารึก

จารึกวัดป่ามะม่วง (ภาษาบาลี)

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกวัดป่ามะม่วง (ภาษาบาลี)

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

หลักที่ ๖ ศิลาจารึกวัดป่ามะม่วง อักษรขอม ภาษามคธ จังหวัดสุโขทัย, ศิลาจารึกวัดป่ามะม่วง ภาษาบาลี พุทธศักราช ๑๙๐๔

อักษรที่มีในจารึก

ขอมสุโขทัย

ศักราช

พุทธศักราช ๑๙๐๔

ภาษา

บาลี

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๔ ด้าน มี ๔๘ บรรทัด ด้านที่ ๑ มี ๒๔ บรรทัด ด้านที่ ๒ และ ๔ ชำรุด ด้านที่ ๓ มี ๒๔ บรรทัด

วัตถุจารึก

หินแปร

ลักษณะวัตถุ

หลักสี่เหลี่ยม ทรงกระโจม หรือทรงยอ

ขนาดวัตถุ

กว้างด้านละ ๓๓ ซม. ๒ ด้าน, กว้างด้านละ ๒๖.๗ ซม. ๒ ด้าน, สูง ๑๓๐ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น “สท. ๔”
๒) ในหนังสือ ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๑ กำหนดเป็น “หลักที่ ๖ ศิลาจารึกวัดป่ามะม่วง อักษรขอม ภาษามคธ จังหวัดสุโขทัย”
๓) ในหนังสือ จารึกสมัยสุโขทัย กำหนดเป็น “ศิลาจารึกวัดป่ามะม่วง ภาษาบาลี พุทธศักราช ๑๙๐๔”

ปีที่พบจารึก

พุทธศักราช ๒๔๕๑

สถานที่พบ

วัดป่ามะม่วง ตำบลเมืองเก่า อำเภอเมือง จังหวัดสุโขทัย

ผู้พบ

ผู้ว่าราชการเมืองสุโขทัย พระยารามราชภักดี (ใหญ่ ศรลัมพ์)

ปัจจุบันอยู่ที่

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร กรุงเทพมหานคร

พิมพ์เผยแพร่

๑) ศ. ยอร์ช เซเดส์ ได้ตีพิมพ์ทั้งคำจารึกและคำแปลเป็นภาษาฝรั่งเศสในจดหมายเหตุ มหาวิทยาลัยฝรั่งเศส เมืองฮานอย เมื่อ ค.ศ. ๑๙๑๗ (พ.ศ. ๒๔๖๐)
๒) ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๑ ([กรุงเทพฯ] : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๒๑), ๑๐๐-๑๐๔.
๓) จารึกสมัยสุโขทัย (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๖), ๒๔๒-๒๔๙.

ประวัติ

เมื่อ พ.ศ. ๒๔๕๑ พระยารามราชภักดี (ใหญ่ ศรลัมพ์) ผู้ว่าราชการเมืองสุโขทัย ขุดพบศิลาจารึกอักษรขอม ภาษาบาลี ที่วัดป่ามะม่วง สุโขทัยหลักหนึ่ง ส่งมายังหอพระสมุดสำหรับพระนคร ต่อมาในปี พ.ศ. ๒๕๒๑ กรมศิลปากรได้ย้ายไปไว้ในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร ศิลาหลักนี้มีขนาดและลักษณะคล้ายกันกับหลักที่ ๔ และหลักที่ ๕

เนื้อหาโดยสังเขป

ด้าน ๑ เรื่องพญาฦๅไทย (พระมหาธรรมราชาที่ ๑) เสด็จออกบรรพชา เมื่อวันพุธ แรม ๘ ค่ำเดือน ๑๒ พ.ศ. ๑๙๐๕ ด้าน ๓ เป็นคำสรรเสริญและยอพระเกียรติคุณพญาฦๅไทย

ผู้สร้าง

พระมหาสามีสังฆราช

การกำหนดอายุ

จารึกด้านที่ ๑ บรรทัดที่ ๑ ระบุศักราช คือ พ.ศ. ๑๙๐๕

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : วชรพร อังกูรชัชชัย และดอกรัก พยัคศรี, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๖, จาก :
๑) ยอร์ช เซเดส์, “ศิลาจารึกวัดป่ามะม่วง ภาษาบาลี พุทธศักราช ๑๙๐๔,” ใน จารึกสมัยสุโขทัย (กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, ๒๕๒๖), ๒๔๒-๒๔๙.
๒) ยอร์ช เซเดส์, “หลักที่ ๖ ศิลาจารึกวัดป่ามะม่วง อักษรขอม ภาษามคธ จังหวัดสุโขทัย,” ใน ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๑ : เป็นจารึกกรุงสุโขทัยที่ได้พบก่อน พ.ศ. ๒๔๖๗ ([กรุงเทพฯ] : คณะกรรมการพิจารณาและจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๒๑), ๑๐๐-๑๐๔.

ภาพประกอบ

ภาพสำเนาจารึกจาก : ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๑ ([กรุงเทพฯ] : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๒๑)

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170