จารึกเรื่องฏีกาพาหุง ห้องที่ ๑๐ (บทที่ ๘ ทุคคาหทิฏฐิภุชเคนะ สุทฏฐหัตถัง)

จารึก

จารึกเรื่องฏีกาพาหุง ห้องที่ ๑๐ (บทที่ ๘ ทุคคาหทิฏฐิภุชเคนะ สุทฏฐหัตถัง)

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 12 ก.ย. 2556 16:40:17 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกเรื่องฏีกาพาหุง ห้องที่ ๑๐ (บทที่ ๘ ทุคคาหทิฏฐิภุชเคนะ สุทฏฐหัตถัง)

อักษรที่มีในจารึก

ไทยธนบุรี-รัตนโกสินทร์

ศักราช

ไม่ปรากฏศักราช

ภาษา

ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวน ๑ ด้าน (ไม่ทราบจำนวนบรรทัด)

วัตถุจารึก

หิน

ขนาดวัตถุ

-

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

-

ปีที่พบจารึก

ไม่ปรากฏหลักฐาน

สถานที่พบ

วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามฯ แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

ผนังพระวิหารทิศใต้ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามฯ แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร

พิมพ์เผยแพร่

๑) ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๔๔), ๑๒๘.
๒) ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๕๔), ๑๓๐.

ประวัติ

จารึกเรื่องฏีกาพาหุง ๘ บท ติดอยู่ที่ผนังพระวิหารทิศใต้ จำนวน ๑๐ ห้อง เดิมมีภาพเขียนติดไว้เคียงกันกับแผ่นศิลาจารึก แต่ปัจจุบันภาพเขียนเหล่านั้นไม่มีแล้ว มีเพียงศิลาจารึกที่ยังหลงเหลืออยู่บ้าง  

เนื้อหาโดยสังเขป

กล่าวถึง พาหุง บทที่ ๘ “ทุคคาหทิฏฐิภุชเคนะ สุทฏฐหัตถัง” ใจความว่า ครั้งเมื่อพระพุทธเจ้าพำนักอยู่ ณ ป่าศุภตรัน ใกล้เมืองอุกกัฐนคร พระองค์พิจารณาด้วยญาณเห็นท้าวพกาพรหมกับพรหมบริษัท ๑,๐๐๐ องค์ จึงเสด็จขึ้นไปสู่พรหมโลก ท้าวพกาพรหมเห็นพระพุทธเจ้าเสด็จมาก็ร้องเรียกด้วยถ้อยคำหยาบกระด้าง เรียกแล้วก็ใช้มนต์กำบังกายเพื่อซ่อนตัว แต่มนต์นั้นไม่ได้ผล ซ่อนตัวไม่ได้ ภาพของท้าวพกาพรหมที่นั่งกอดเข่าอยู่จึงปรากฎขึ้น หมู่พรหมอื่นๆ เห็นดังนั้นก็หัวเราะเยาะเย้ยด้วยความขบขัน ทำให้ท้าวพกาพรหมอับอายอย่างยิ่ง พระพุทธเจ้าได้แสดงธรรมเทศนาแก่ท้าวพกาพรหมกับพรหมบริษัททั้ง ๑,๐๐๐ จนสำเร็จมรรคผล

ผู้สร้าง

พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๓)

การกำหนดอายุ

กำหนดอายุจากประวัติการสร้างจารึกในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ ๓) ซึ่งปรากฏในจดหมายเหตุเรื่อง “การปฏิสังขรณ์วัดพระเชตุพน : ถอดจากโคลงดั้นพระนิพนธ์กรมสมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรส” 

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย : นวพรรณ ภัทรมูล, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๕๖, จาก :
๑) “การปฏิสังขรณ์วัดพระเชตุพน : ถอดจากโคลงดั้นพระนิพนธ์กรมสมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรส,”  ใน ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๕๔), ๗๗-๗๘.
๒) “เรื่องฏีกาพาหุง ๘ (จารึกติดไว้ตามผนัง),”  ใน ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๔๔), ๑๒๘.
๓) “เรื่องฏีกาพาหุง ๘ (จารึกติดไว้ตามผนัง),”  ใน ประชุมจารึกวัดพระเชตุพน (กรุงเทพฯ : คณะสงฆ์วัดพระเชตุพน, ๒๕๕๔), ๑๓๐.

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170