เอกสารโบราณในประเทศไทย

Manuscripts of Thailand

Total : 62 pages , Total amount : 1,974 Records , Total amount : 2 Resources.

ไก่น้อยดาววี
วัดปากเหมือง ต.ขัวมุง อ.สารภี จ.เชียงใหม่ ไก่น้อยดาววี
CMRU-CM-04-A-0031ไก่น้อยดาววี
ธรรมทั่วไป

(อักษรไทย) เขียนแล้วเมื่อวันที่ ๑ ธันวาคม พุทธศักราชสองพันธุ์สี่ร้อยเจ็ดสิบ ตรงกับวันพฤกหัสบดี เวลาสิบนาฬิกาก่อเนที่ยง ตรงกับเดือนสามเมือง ไทยว่าเดือนสี่เหนือแลท่านเหิย นับว่าเปนผู้กำลังฝึกหัดเขียนใหม่หยู่ ทั้งตัวเมืองและตัวไทย ไม่เสมอดีเลย ขอให้มีวิชชาฉลาดเจริญสุข พระสุริยะ คำมูล สุวัณเลิศประเสริฐศรี หยู่ริมวัด วันตกวัดนี้เปนแน่แลท่านเอิย ใบนี้เปนใบที่สุดท้าย ปางเมื่อได้อยู่ปฏิบัดพระทนันไชย วัดปากเหมือง วันนั้นแล (อักษรธรรมล้านนา) ตัวข้าชื่อว่าภิกสุตนหน้อย ครูบาใส่ส้อยว่าสุริยวังโส อายุ วณฺโณ สุขํ พลํ ข้าเขียนแล้วเมื่อเดือน 3 เหนือ ขึ้น ๘ ฅ่ำ วัน 5 ยามขึ้นสู้ใกล้เที่ยง สักราช 1289 ตัว เมืองเหนือ ฯ เข้าคำปราถนาว่า ขอหื้อเปนประไจยค้ำชูยังตัวข้าแลพ่อแม่พี่น้องวงสา ครูบาอาจารแห่งผุ้ข้า ขอหื้อแก่กล้าดั่งคำปันนิธา ฝูงกล่าวมานี้ชู่อัน ชุวันแด่ ข้าตัวหนังสือเฝิกใหม่ บ่ใคร่เสมอดี เพราะบ่เคยเขียนๆ เมินค็เจบหัวแม่มือภ่อง ฯ

ขันธนาม ผูก 1
วัดใหม่นครบาล ขันธนาม ผูก 1
RBR003-305ขันธนาม ผูก 1
ธรรมคดี

หน้าต้น ระบุ “ฯ หน้าทับเค้า ขันธนาม ผูกต้นนิมนต์ทุพี่ทุอาวองค์ใดได้เล่าได้เรียน ค่อยพิจารณาดูเทอะ แล้วขออภัยโทษทุกองค์ นิมนต์ช่วยถนี่ถนอมชักสายสยองอย่างหนึ่งช่วยเก็บไว้จิ่ม ผมได้หันมานักแล้ว ผู้ดีก็ดีเหลือล้น ผู้ชั่วก็ขี้บ่ปานแลนา ” / เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาลูกลื่นสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๑” ท้ายลาน ระบุ “กริยาอันกล่าวห้องขันธนาม ผูกต้น ก็แล้วเท่านี้ก่อนแล ฯะ เสด็จแล้วยามตาวันบ่าย ๓ โมงกว่า ฯะ ปีมะเมีย เดือน ๘ แรม ๘ ค่ำ พร่ำว่าได้วันอาทิตย์แลนา ยังมีศรัทธาโยมหลวงอิ่มเป็นเจ้าใบลาน ฯ ยังมีศรัทธารัสสภิกขุปุย วัดนาหนอง ไปนำเอามายังหนังสือลาวมาแต่กวงลาด มาคัดออกไว้ยังเป็นลาวกึ่งยวนกึ่งบ่สู้ชัดเจนแท้ดีหลาย ฯ แล ยังมีศรัทธารัสสภิกขุทำ บ้านหัวนาไปนำเอามาจากวัดท่งหญ้าคมบาง เพราะว่ามาจำพรรษาอยู่กับทุอาวบุตรวัดบ้านโค้งดอย เพราะว่าได้สอบซ่อมกับเพิ่น ข้าก็บ่แตกฉาน ฯ แท้ ปัญญาก็หน้อยแลนา คันว่า ตกบ่ใคร่เพราะ แล้วช่วยเพิ่มเติมหื้อจิ่มเนอ ๚ ข้ามีศรัทธาสร้างจิ่ม เขียนจิ่ม พร้อมไปด้วยญาติโยมพี่น้องชู่ผู้ชู่ตน ขอสุข ๓ ประการ มีนิพพานเป็นยอดเขาะขอดเสี้ยงทุกอันเทอญ ฯะ ศาสนาล่วงไปได้ ๒ พัน ๔ ร้อย ๖ สิบ ๒ พระวัสสา” (ตัวเอียง จารไว้ขอบด้านขวาของหน้าลาน) หน้าปลาย เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาเมจิกสีน้ำเงิน “ผูกต้น ผูกต้น มี ๗ ผูก”

ขันธนาม ผูก 3
วัดใหม่นครบาล ขันธนาม ผูก 3
RBR003-307ขันธนาม ผูก 3
ธรรมคดี

หน้าต้น ระบุ “ฯ หน้าต้น ขันธนาม ผูก ๓ คันว่า ทุพี่ทุอาวองค์ใดได้เล่าได้เรียน นิมนต์ค่อยพิจารณาดูเทอะ แล้วขออภัยโทษทุกองค์ ช่วยตระนี่ตระหนอมเก็บไว้หื้อดีจิ่มเนอ ทุพี่ทุอาวเอย ผมได้หันมานัก คำเดียวผู้ดีก็ดีเหลือล้น ผู้ชั่วขี้บ่ปานแลนา นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม ธุวํ ธุวํ แก่ข้าแด่เทอะ ข้าเขียนบ่งาม ฯ ” / เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาลูกลื่นสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๓” ท้ายลาน ระบุ “กล่าวห้อง ขันธนโพธิสัตว์เจ้า ผูกถ้วน ๓ ก็แล้วเป็นห้องเท่านี้ก่อนแล ฯ จตฺตาโร ธมฺมา วฑฺฒนฺติ อายุ วณฺโณ สขํ พลํ นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม อนาคเต กาเล ฯะ๛ รัสสภิกขุจันทสุวรรณ อยู่บ้านหัวนา มีศรัทธาสร้างเมื่อ ฯ ศักราชล่วงได้สองพันสี่ร้อยหกสิบสองแลนา ฯะ๛”

ขันธนาม ผูก 4
วัดใหม่นครบาล ขันธนาม ผูก 4
RBR003-308ขันธนาม ผูก 4
ธรรมคดี

RBR_003_305-311 รวมอยู่ใน “เลขที่ ๓๔ ขันธนู ผูก ๑ – ๗ อักษรธรรมล้านนา ภาษาบาลี-ไทยล้านนา ฉบับทองทึบ ๗ ผูก” หน้าต้น ระบุ “ธมฺมฑำอีแภฺ่น ฯ หน้าต้น ขันธนาม ผูก ๔ คันว่า ทุพี่ทุอาวองค์ใดได้เล่าได้เรียน นิมนต์ค่อยพิจารณาดูเทอะ แล้วขออภัยโทษทุกองค์ ช่วยตระนี่ตระหนอมเก็บไว้หื้อดีจิ่มเนอ ทุพี่ทุอาวเอย ผมได้หันมานัก คำเดียว ผู้ดีก็ดีเหลือล้น ผู้ชั่วขี้บ่ปานแลนา นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม ธุวํ ธุวํ แก่ข้าแด่เทอะ ข้าเขียนบ่งาม ฯ ” / เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาลูกลื่นสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๔” ท้ายลาน ระบุ “กริยาอันกล่าวห้อง ขัทธนาม ผูกถ้วน ๔ ก็แล้วเท่านี้ก่อนแล ๚ะ จตฺตาโร ธมฺมา วฑฺฒนฺติ อายุ วณฺโณ สุขํ พลนฺติ นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม อนาคเต กาเล ฯฯะ๛ ศักราชล่วงไปได้ สองพันสี่ร้อยหกสิบสอง ฯ ปีมะแม เดือน ๙ แรมสิบค่ำ วันพะหัส ฯฯ” หน้าปลาย ระบุ “หน้าต้น ขันธนแลนายเหยท่านทั้งหลาย”

ขันธนาม ผูก 5
วัดใหม่นครบาล ขันธนาม ผูก 5
RBR003-309ขันธนาม ผูก 5
ธรรมคดี

RBR_003_305-311 รวมอยู่ใน “เลขที่ ๓๔ ขันธนู ผูก ๑ – ๗ อักษรธรรมล้านนา ภาษาบาลี-ไทยล้านนา ฉบับทองทึบ ๗ ผูก” หน้าต้น ระบุ “ฯ หน้าต้น ขันธนาม ผูก ๕ คันว่า ทุพี่ทุอาวองค์ใดได้เล่าได้เรียน นิมนต์ค่อยพิจารณาดูเทอะ แล้วผมขออภัยโทษทุกพระองค์ ช่วยตระนี่ตระหนอมเก็บไว้หื้อดีจิ่มเนอ ทุพี่ทุอาวเอย ผมได้หันมานักแล้ว ผู้ดีก็ดีเหลือล้น ผู้ชั่วขี้บ่ปานแลนายเหย ขอสุข ๓ ประการ มีนิพพานเป็นที่แล ธุวํ ธุวํ อนิจฺจํ อนตฺตา แก่ข้าแด่เทอะ” / เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาลูกลื่นสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๕” และปากกาเมจิกสีเขียว “จำไว้แน” ท้ายลาน ระบุ “กริยาอันกล่าวขัทธนาม ผูกถ้วน ๕ ก็แล้วเท่านี้ก่อนแล ฯะ๛ จตฺตาโร ธมฺมา วฑฺฒนฺติ อายุ วณฺโณ สุขํ พลํ นิพฺพาน ปจฺจยฺโย โหตุ เม ı ปีมะแม เดือน ๑๐ ขึ้น ๓ ค่ำ วันภะหัส แลนา ฯฯ

ขันธนาม ผูก 6
วัดใหม่นครบาล ขันธนาม ผูก 6
RBR003-310ขันธนาม ผูก 6
ธรรมคดี

RBR_003_305-311 รวมอยู่ใน “เลขที่ ๓๔ ขันธนู ผูก ๑ – ๗ อักษรธรรมล้านนา ภาษาบาลี-ไทยล้านนา ฉบับทองทึบ ๗ ผูก” หน้าต้น ระบุ “ฯ หน้าต้น ขันธนาม ผูก ๖ คันว่า ทุพี่ทุอาวองค์ใดได้เล่าได้เรียน นิมนต์ค่อยพิจารณาดูเทอะ แล้วขออภัยโทษทุกพระองค์ ช่วยตระนี่ตระหนอมเก็บไว้หื้อดีจิ่มเนอ ทุพี่ทุอาวเอย ผมได้หันมานักแล้ว ผู้ดีก็ดีเหลือล้น ผู้ชั่วก็ขี้บ่ปานแลนานายเหย ขอสุข ๓ ประการ มีนิพพานเป็นที่แล้ว ธุวํ ธุวํ แก่ข้าแด่เทอะ บ่ดีสักหน่อยเหมือนปูยาด ฯ” / เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาลูกลื่นสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๖” ท้ายลาน ระบุ “กริยาอันกล่าวห้อง ขันธนาม ผูกถ้วน ๖ ก็แล้วเท่านี้ ฯ ก่อนแแล แล แล ฯะ นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม ฯ อย่าไปด่าข้าเนอ เพราะว่าใจบ่ดี ใบลานก็บ่ใคร่ดีบ่พอแลนา ฯ”

ขันธนาม ผูก 7
วัดใหม่นครบาล ขันธนาม ผูก 7
RBR003-311ขันธนาม ผูก 7
ธรรมคดี

RBR_003_305-311 รวมอยู่ใน “เลขที่ ๓๔ ขันธนู ผูก ๑ – ๗ อักษรธรรมล้านนา ภาษาบาลี-ไทยล้านนา ฉบับทองทึบ ๗ ผูก” หน้าก่อนหน้าต้น เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาเมจิกสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๗” หน้าต้น ระบุ “ฯ หน้าต้น ขันธนาม ผูก ๗ คันว่า ทุพี่ทุอาวองค์ใดได้เล่าได้เรียน ค่อยพิจารณาดูเทอะ แล้วขออภัยโทษทุกพระองค์ ช่วยตระนี่ตระหนอมเก็บไว้หื้อดีจิ่มเนอ ทุพี่ทุอาวเอย ผมได้หันมานักแล้ว ผู้ดีก็ดีเหลือล้น ผู้ชั่วก็ขี้บ่ปานแลนานายเหย โอ นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม อนาคเต กาเลน ฯฯะ๛” / เขียนอักษรไทย ด้วยปากกาลูกลื่นสีน้ำเงิน “ขันธนู ผูก ๗” / เขียนอักษรไทย ด้วยดินสอ “ไม่มีใครจะมาเอาไปให้แก่อะธิบาย” ท้ายลาน ระบุ “ขัทธนชาตกํ นิฏฺฐิตํ ก็สมเร็จเสด็จแล้วบรมวลควรกาลเท่านี้ก่อนแล ฯฯะ จบ ฯฯะ โอ้โห้ จบแล้วแหน่ ฯ จบยามเมื่อฬกาตีห้าโมงค่ำ พร่ำว่าได้วันเสาร์ เดือน ๑๐ แหม ๑๑ ปีมะแม พุทธศักราชล่วงไปได้สองพันสี่ร้อยหกสิบสอง เขียนปางเมื่อมาจำพรรษาอยู่วัดเขาลอยมูลโค ı รัสสภิกขุปุย ไปนำเอาหนังสือลาวมาแต่วัดกวงลาด มาคัดไว้เป็นคำยวนแล้วยังมีศรัทธาทำไปนำเอามาแต่วัดท่งหญ้าคมบางมาม้างไว้ในพระศาสนา ๕ พันวัสสา พร้อมไปด้วยโยมทัง ๒ คือว่า พี่น้องชู่ผู้ชู่คน ข้าผู้เขียน ชื่อว่า จันทสุวรรณ ทำ อยู่บ้านหัวนา ı ขอสุข ๓ ประการ นิพพานเป็นที่แล้ว กับเจ้าของใบลานโยมหลวงอิ่มได้หกผูก ผูก ๗ นี้ ของทุอาวบุตรเพิ่น นิพฺพาน ปจฺจโย โหตุ เม ฯ เขียนบ่ดีสักน้อยเหมือนปูยาดคันนา”

คดีวอนสอนโลก
วัดราชฐานหลวงยางควง เมืองเชียงตุง คดีวอนสอนโลก
CMRU-CT-12-B-002-3คดีวอนสอนโลก
จริยศาสตร์

เจตนาสัทธาผู้ข้า ชื่อว่าปู่ภะก่าหนานบุญ ภริยาชื่อว่านายแพง ทานกับวัดยางโคงข้าแด่ ฯ ข้าหนานยี่บุญ ผู้เปนลูกชายแต้มทานฅนเถ้า ขอหื้อเปนผละบุญด้วยภ่องแด่ นิพฺพานํ ยาจามิ สาธุ สาธุ สาธุ ฯ -พับลูกนี้มีธัมม์กาลาซาเครือดอก ๘ ผูก แลธัมม์เมตเตยยู ผูก ๑ แลธัมม์คดีวอนสอนโลกผูก 1 แล พงสิบผูก เปนเจตนาสัทธาภาก่าหนานบุญ ภริยาชื่อว่านายแพง เปนเค้า ลูกเต้าหลานเหลนญาติวงสาทังมวล ได้ลิกขิตส้างทาน โชติกวรพุทธสาสสนาพระโคตมะเจ้าใน 5 พันวัสสา ขอจุ่งหื้อเปนผละอุปนิไสรประไจยค้ำชูผู้ข้าในภาวะชาติอันนี้แลชาติอันจักมาพายหน้า มีนิพพานเจ้าเปนที่แล้ว ปริโยสาน ข้าแด่ ฯ นิพพฺพาน ปจฺจโย โหนฺตุ โน นิจฺจํ นิจฺจํ ธุวํ ธุวํ ฯ ส้างทานเมื่อปีกดสัน จุฬสักราชได้ 1342 ตัว เดือน 11 เพง หยาดน้ำหมายทานพร้อมเมื่อตั้งฟังธัมม์เวสสันตระปเวณี แลหยาดน้ำฝาซั้งกำแพง วัดยางโคง แลทานสลากเข้าสานวันนั้นแล ฯ ปี 1348 ตัว เดือน 5 เพง หนานชาย นางแสงฅำ บ้านหนองฝา ยืมมาเทสนาวันนั้นข้าแด่ ฯ