จารึกที่ฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์

จารึก

จารึกที่ฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์

QR-code edit Share on Facebook print

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 13 ก.พ. 2550 13:59:58 ( อัพเดทเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2562 20:44:00 )

ชื่อจารึก

จารึกที่ฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์

อักษรที่มีในจารึก

ไทยธนบุรี-รัตนโกสินทร์

ศักราช

พุทธศักราช ๒๓๘๖

ภาษา

ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๘ บรรทัด

วัตถุจารึก

ทองคำ

ลักษณะวัตถุ

แผ่นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า

ขนาดวัตถุ

กว้าง ๓๘ ซม. สูง ๑๕ ซม. หนา ๑ ซม.

บัญชี/ทะเบียนวัตถุ

๑) กองหอสมุดแห่งชาติ กำหนดเป็น "ธบ. ๗ จารึกวัดโมลีโลกยาราม"
๒) ในหนังสือ ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๖ ตอนที่ ๑ กำหนดเป็น "หลักที่ ๑๖๗ จารึกที่ฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์"

ปีที่พบจารึก

ไม่ปรากฏหลักฐาน

สถานที่พบ

วัดโมลีโลกยาราม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร

ผู้พบ

ไม่ปรากฏหลักฐาน

ปัจจุบันอยู่ที่

วัดโมลีโลกยาราม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร

พิมพ์เผยแพร่

ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๖ ตอนที่ ๑ (กรุงเทพฯ : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๑๗), ๖๗.

ประวัติ

จารึกนี้อยู่บนฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ขุน) ซึ่งเป็นประติมากรรมหล่อจากสำริด นั่งขัดสมาธิ นายประสาร บุญประคอง เป็นผู้อ่าน โดยมีการตีพิมพ์ลงใน ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๖ ตอนที่ ๑ ใน พ.ศ. ๒๕๑๗ โดยเรียกว่า "หลักที่ ๑๖๗ จารึกที่ฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์" ปัจจุบันอยู่ที่พุทไธศวรรยาวาสวรวิหาร วัดโมลีโลกยาราม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ จังหวัดกรุงเทพมหานคร

เนื้อหาโดยสังเขป

พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (ร. ๓) โปรดให้สร้างรูปหล่อพระพุทธโฆษาจารย์เพื่อให้เป็นที่สักการะบูชาของสานุศิษย์ นอกจากนี้ยังทรงปฏิสังขรณ์วัดแล้วเปลี่ยนชื่อจากวัดพุทไธสวรรย์เป็น "วัดโมลีโลกย์สุธารามอาวาสวรวิหาร"

ผู้สร้าง

พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (ร. ๓)

การกำหนดอายุ

กำหนดอายุจากศักราชที่ปรากฏในบรรทัดแรกของจารึกว่า "…พระพุทธศักราชล่วงแล้วสองพันสามร้อยแปดสิบหกพระวษา…." (พ.ศ. ๒๓๘๖) ในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (ร. ๓) (ครองราชย์ พ.ศ. ๒๓๖๗ - ๒๓๙๓)

ข้อมูลอ้างอิง

เรียบเรียงข้อมูลโดย: พันธุ์ทิพย์ ธีระเนตร, โครงการฐานข้อมูลจารึกในประเทศไทย, ศมส., ๒๕๔๘, จาก:
๑) ประสาร บุญประคอง, "หลักที่ ๑๖๗ จารึกที่ฐานรูปสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์," ใน ประชุมศิลาจารึก ภาคที่ ๖ ตอนที่ ๑ : ประมวลจารึกสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ที่พบในภาคเหนือ ภาคตะวันออก และภาคกลาง (กรุงเทพฯ : คณะกรรมการจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๑๗), ๖๗.
๒) สมคิด จิระทัศนกุล, วัด : พุทธศาสนสถาปัตยกรรมไทย (กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, ๒๕๓๗).
๓) ราชบัณฑิตยสถาน, พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒ (กรุงเทพฯ : นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่น, ๒๕๔๖).

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170