711. รหัส : MM-1-21-218

H.G. Quaritch Wales

| มอร์แมนอ้างถึงหนังสือ Ancient Siamese Government & Administration ของ Wales ในประเด็นเรื่องกฎหมายในอดีตของไทย และสิทธิต่างๆ ของผู้คน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

712. รหัส : MM-1-21-219

การพิจารณาคดีที่ศาลแขวงกรุงเทพฯ

| 6 พ.ค. 1969 การพิจารณาคดีที่ศาลแขวงกรุงเทพฯ ชายชาวออสเตรเลียถูกจับในข้อหาลักลอบเข้าเมืองอย่างผิดกฎหมาย อย่างไรก็ดี เขาให้การว่าสาเหตุที่ถูกจับเป็นเพราะเขาไม่ยอมให้สินบนซึ่งเจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองร้องขอเป็นค่าอำนวยความสะดวก เมื่อเขาปฏิเสธที่จะให้เงินจึงถูกเจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองตั้งข้อหา ผู้พิพากษาตัดสินว่าคดีนี้จำเลยกระทำผิดไปเพราะรู้เท่าไม่ถึงการณ์ และจำเลยยอมรับสารภาพผิด ศาลจึงลดโทษให้และให้เสียค่าปรับ จากนั้นจึงปล่อยตัวไป | บัตรบันทึกแบบเจาะ

713. รหัส : MM-1-21-220

การโต้แย้งในศาล

| 30 ธ.ค. ทวีบอกกับมอร์แมนว่า ทนายความ (?) ไม่ควรโต้แย้งหรือเน้นประเด็นในระหว่างการพิจารณาคดี เพราะจะทำให้ศาลไม่พอใจ แต่จะสามารถโต้แย้งได้ในศาลอุทธรณ์ได้ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

714. รหัส : MM-1-14-124

เหตุการณ์ประจำวัน(6 เม.ย. 1960)

| เหตุการณ์ประจำวันของชาวบ้าน ทำอาหาร ตักน้ำ ซักผ้า สีข้าว พ่อจะสอนลูกชายให้ขับเกวียน ชาวบ้านในหมู่บ้านช่วยกันสร้างวิหาร มีการแลกเปลี่ยนสินค้ากันระหว่างหมู่บ้าน เช่น เมี่ยง ซึ่งเป็นใบไม้ที่คนแก่นิยมเคี้ยว ชาวบ้านจะใช้วิธีตัดต้นไม้ ถางป่าในการเปิดที่ดินผืนใหม่ ไม่ใช้วิธีเผา เด็กวัยรุ่นมีการใช้ภาษาเฉพาะกลุ่ม (pig latin) มุมมองของวัยรุ่นที่มีต่อชีวิตในเมือง การทำงาน การศึกษาระดับมหาวิทยาลัย ความคิดของมอร์แมนที่มีต่อวัยรุ่นกลุ่มนี้ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

715. รหัส : MM-1-14-125

เหตุการณ์ประจำวัน (7 เม.ย. 1960)

| เหตุการณ์ประจำวันหลังตื่นนอน ตักน้ำ ทำความสะอาดบ้าน เกวียน ไปวัด สีข้าว ไปขายของ คำแดงจะไปช่วยขับลื้อที่งานบวช ชาวบ้านที่นี่ทำนา เลี้ยงสัตว์ เช่น ล่อ วัว ควาย ทำงานโรงบ่มยาสูบ เรือนของชาวไทลื้อ ครัวจะอยู่ในตัวเรือน ไม่มีฝาหรือผนังแยกครัว ช่วงเวลาเที่ยงในหมู่บ้านจะเงียบ ชาวบ้านจะไปตักน้ำ เลี้ยงสัตว์ ทอผ้า ชาวบ้านลงแรงช่วยกันสร้างเรือนให้แม่เฒ่าช่วย มีพ่อค้าแม่ค้าจากต่างหมู่บ้านนำของมาขาย มีพิธีมัดขวัญให้กับลูกของพ่อช่วยที่ตกจากเรือน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

716. รหัส : MM-1-14-126

เหตุการณ์ประจำวัน (8 เม.ย. 1960)

| เหตุการณ์ประจำวันของชาวบ้าน ตื่นเช้าไปตลาด ตำข้าว ร้านค้าของหมู่บ้านเป็นแหล่งชุมนุมพบปะของชาวบ้าน เมื่อมีงานวัดจะมีรถมาประชาสัมพันธ์งานในหมู่บ้าน มีการแลกเปลี่ยนซื้อขายสินค้ากัน โดยชาวบ้านจะนำของที่ปลูกได้ไปขายที่ตลาดและซื้อสินค้าอย่างอื่นกลับมา หรือบางครั้งนำไปขายให้โรงงานในหมู่บ้าน เช่น เอาตอกไปขายให้โรงบ่มยาสูบ ซื้อวัวจากอีกหมู่บ้านมาฆ่าเพื่อนำเนื้อไปขาย เสียงกลองเป็นสัญญาณที่ตีเพื่อเรียกคนไปทำทานที่วัด | บัตรบันทึกแบบเจาะ

717. รหัส : MM-1-14-127

เหตุการณ์ประจำวัน (9 เม.ย. 1960)

| เหตุการณ์ประจำวัน ตำข้าว สีข้าว เก็บผัก (ผักชะอม) ไปวัด และจะตักน้ำใสถังเพื่อไปใช้ที่วัด จูงสัตว์เลี้ยงไปกินหญ้า บางคนก็นำข้าวใส่เกวียนไปขายที่ตลาด ราคาข้าวจะเปลี่ยนแปลงไปแต่ละวัน เด็กหนุ่มทำงานหาเงินเพื่อเอาไปเที่ยวกับสาวๆ กินเหล้า สูบบุหรี่ ส่วนสาวๆชอบดัดผม ชาวบ้านจะไปช่วยกันที่งานขึ้นบ้านใหม่ คนหนุ่มสาวช่วยกันฝัดข้าว จากนั้นจะนำไปให้แต่ละบ้านช่วยนึ่งสำหรับงานขึ้นบ้านใหม่ อุปกรณ์สำหรับงานขึ้นบ้านใหม่ก็หยิบยืมจากคนในหมู่บ้าน ในหมู่บ้านจะมีตำรวจคอยสะพายปืนขี่จักรยานตรวจตราหมู่บ้าน หนุ่มๆ ชอบสาวคนไหนจะไปนั่งคุยที่บ้านของสาว ส่วนสาวหากชอบหนุ่มคนใดก็จะปักผ้าเช็ดหน้าให้ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

718. รหัส : MM-1-14-128

เหตุการณ์ประจำวัน (10 เม.ย. 1960)

| สมาชิกในครอบครัวผู้ใหญ่ตื่น 6 โมง ทำอาหาร (ลาบ, ปิ้งเนื้อ) โม่ข้าว ตักน้ำ ซักผ้า ไปวัด จูงล่อไปกินหญ้า จับปลา ผู้หญิงจะทอผ้าที่ใต้ถุนบ้าน มีชาวบ้านนำฟืนใส่เกวียนไปส่งที่โรงบ่มยาสูบ วันนี้มีงานขึ้นบ้านใหม่ของแม่ช่วย ชาวบ้านไปตักบาตรที่งาน ไปกินข้าวร่วมกัน ไปช่วยงาน จันน้อยซื้อวัวมาฆ่า นำเนื้อบางส่วนไปขายที่งานขึ้นบ้านใหม่ ที่เหลือนำไปขายหมู่บ้านอื่น ชาวบ้านมีวิธีทำเนื้อหมัก (แหนม – ผู้แปล) โดยการสับเนื้อเป็นชิ้นเล็กๆ ใส่กระเทียมและเกลือ ห่อด้วยใบตอง ทิ้งไว้ 4-5 วัน กินดิบๆหรือทำให้สุกก็ได้ คนจีนเจ้าของร้านชำซื้อของจากในเมืองมาขาย เช่น ปืนฉีดน้ำ พ่อแม่ที่มีลูกบวชเณรไม่อยากให้ลูกสึก ส่วนใหญ่อยากให้บวชเป็นภิกษุต่อ เมื่อก่อนบ้านเชียงบานมีขนาดเล็กกว่านี้มาก บ้านแต่ละหลังอยู่ไม่ห่างกัน แต่ละบ้านอยู่กันหลายคน ที่บ้านแม่เฒ่านางเคยอยู่กันถึง 30 คน แต่ปัจจุบันเด็กรุ่นใหม่หลายคนยังถกเถียงเรื่องการอยู่แบบหลายครอบครัวในบ้านเดียว | บัตรบันทึกแบบเจาะ

719. รหัส : MM-1-14-129

เหตุการณ์ประจำวัน (11 เม.ย. 1960)

| มีการขับค่าวทั้งคืนที่งานขึ้นบ้านใหม่ คนในหมู่บ้านผลัดเปลี่ยนกันไปช่วยงานทุกวัน งานในแต่ละวันของชาวบ้านคือ เลี้ยงล่อ ตำข้าว การสีข้าวที่โรงสีต้องเสียเงิน ตักน้ำ ทอผ้า นำของที่ตนเองผลิตได้มาขายภายในหมู่บ้าน การยืมของอีกฝ่ายหนึ่ง เมื่อนำมาคืนจะมีการให้ของเป็นการตอบแทนด้วย ชาวบ้านจะทำเชือกเองโดยนำเปลือกไม้มาฉีกเป็นเส้นๆ แล้วนำไปตากให้แห้ง | บัตรบันทึกแบบเจาะ

720. รหัส : MM-1-14-130

เหตุการณ์ประจำวัน (12 เม.ย. 1960)

| แมรีแอนสังเกตว่าการแต่งกายของผู้หญิงชาวลื้อดูสะอาดตา เพราะเกล้าผมมวย มีผ้าโพกศีรษะ อีกทั้งเสื้อสีน้ำเงินทำให้ดูไม่สกปรก การใช้น้ำภายในหมู่บ้าน คนหนึ่งสามารถไปตักน้ำจากบ่อของอีกคนหนึ่งมาใช้ได้ จันทอผ้า เมียผู้ใหญ่บ้านนำใบตองแห้งมามวนทำยาสูบ เด็กผู้ชายออกไปหาปลา เลี้ยงวัว เจ้าของร้านค้าซื้อสินค้าจากตลาดเพื่อนำมาขายในหมู่บ้านอีกที มีคนรับจ้างย้อมผ้า ขายผักหวานเข้ามาในหมู่บ้าน การติดฝิ่นเป็นสิ่งไม่ดี ชาวบ้านยังเชื่อการรักษาอาการเจ็บป่วยแบบดั้งเดิม เช่น ให้เหยียบบนพื้นร้อนๆเพื่อรักษาอาการคลื่นไส้ งานของผู้หญิงคือซ่อมเสื้อผ้าให้คนในบ้าน ชาวบ้านจะทำเชือกเองโดยนำเปลือกไม้มาลอกมาเป็นริ้วๆ นำไปตากแห้ง แล้วนำมาฟั่นเกลียว เรือนของคนลื้อมีลักษณะเด่นคือมีตัวเรือนหนึ่งหลัง แต่มีหลังคาสองส่วนที่แยกออกจากกัน | บัตรบันทึกแบบเจาะ