พ.ศ.2501-2504

ขอบเขตและเนื้อหา :

ปี พ.ศ. 2501-2504 เอกสารชุดนี้เป็นเอกสารที่บันทึกในช่วงที่ ศ.มอร์แมน เข้ามาทำงานภาคสนามครั้งแรกในประเทศไทย โดยใช้เวลา 2 ปี อาศัยอยู่ในบ้านแพด เพื่อเก็บข้อมูลเกี่ยวกับสังคม วัฒนธรรม และความเป็นอยู่ของชาวไทลื้อในอำเภอเชียงคำ จังหวัดพะเยา เอกสาร 3295 ระเบียน ประกอบด้วย สไลด์ ภาพถ่าย บัตรบันทึก จดหมาย สมุดบันทึก เอกสารพิมพ์ และแผนที

คลังเก็บเอกสาร : ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)

ขอบเขตและสื่อ : เอกสารจำนวน 3295 ระเบียน ประกอบไปด้วย สไลด์ ภาพถ่าย บัตรบันทึก จดหมาย สมุดบันทึก เอกสารพิมพ์ และแผนที

แหล่งที่มาของเอกสาร : บริจาคโดย ไมเคิล มอร์แมน, ปี พ.ศ. 2548

การจัดเรียงเอกสาร : เอกสารจำแนกตามปีที่เข้ามาศึกษา

เงื่อนไขการเข้าถึง ทำซ้ำและดัดแปลงข้อมูล : เอกสารบางส่วนจำกัดการเข้าใช้ ผู้ที่สนใจเอกสารชุดดังกล่าว สามารถติดต่อโดยตรงได้ที่โครงการจดหมายเหตุฯ ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร.

สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ : Attribution-NonCommercial-NoDerivs (CC BY-NC-ND)

ข้อกำหนดการใช้ข้อมูลภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม : Traditional Knowledge Attribution Non-Commercial (TK A-NC)

ภาษา : อังกฤษ/ไทย

อักษร : อังกฤษ/ไทย

ระบบในการจัดเรียงเอกสาร : อ้างอิงระบบ ISAD(G) ในการอธิบายชุดเอกสาร

951. รหัส : MM-1-18-132

บันทึกประจำวันของแมรีแอน

| 13-15 ก.ย. 1959 แมรี่แอนจดบันทึกถึงความประทับใจที่ได้สัมผัสกับสภาพชนบทของ อ.เชียงคำ และการเตรียมตัวของมอร์แมนก่อนที่จะเริ่มทำงานภาคสนาม เช่น การแนะนำตัวเองกับนายอำเภอ และการทำแผนที่หมู่บ้าน (บันทึกนี้อาจบันทึกขึ้นในช่วงระยะแรกที่ทั้งคู่เดินทางมาที่ อ.เชียงคำ-ผู้แปล) | บัตรบันทึกแบบเจาะ

952. รหัส : MM-1-18-133

บันทึกประจำวันของแมรีแอน

| 22 ก.ย. 1959 แมรี่แอนบรรยายถึงบรรดาแมลงต่างๆ ที่ได้พบเห็น เช่น ผึ้งฝูงใหญ่ที่ทำรังบนต้นไม้ข้างบ้าน จิ้งหรีดตัวโตที่เธอขยะแขยง หรือแม้แต่ในบ่อน้ำที่เธอต้องใช้เป็นประจำก็มีแมลงตกลงไป เธอจึงจำเป็นต้องต้มน้ำก่อนนำไปใช้ 28 ก.ย. 1959 ชาวบ้านต่างช่วยกันไล่ล่าหมาบ้าซึ่งออกเพ่นพ่านภายในหมู่บ้าน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

953. รหัส : MM-1-18-134

การทำสวนครัว

| 6-7 ต.ค. 1959 จรูญปรับสภาพที่ดินร้างข้างบ้านเพื่อปลูกถั่วและผักกาดหอม | บัตรบันทึกแบบเจาะ

954. รหัส : MM-1-18-135

การให้ของขวัญและการแลกเปลี่ยนสิ่งของ

| 6-7 ม.ค. 1960 มอร์แมนให้ของขวัญแก่ชุ่ม จรูญ และภรรยาของนายอำเภอ โดโรธี (Dorothy) และอีโมจีน (Imogene) บอกมอร์แมนว่า คนไทยถือว่าเป็นการไม่สุภาพหากจะแกะห่อของขวัญต่อหน้าผู้ให้ในทันที 7 ก.พ. 1960 ในงานขึ้นบ้านใหม่ มอร์แมนได้รับของขวัญต่างๆ จากแขกที่มาร่วมงาน 31 ต.ค. 1960 ชาวบ้านนิยมนำนาฬิกาข้อมือมาแลกเปลี่ยนกัน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

955. รหัส : MM-1-18-136

แชร์เงิน

| 3 ส.ค. 1960 ครูใหญ่ ร.ร.เชียงบาน อธิบายให้มอร์แมนฟังถึงวิธีการเล่นแชร์ และขั้นตอนการเปียแชร์ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

956. รหัส : MM-1-18-137

การขายข้าว

| 9 มี.ค. 1960 มอร์แมนออกเก็บข้อมูลโรงสีข้าว 2 แห่งใน อ.เชียงคำ ในช่วงเวลาดังกล่าวราคาข้าวไม่ค่อยจะดีนักข้าวที่ปลูกใน อ.เชียงคำมีเมล็ดสั้นกว่าข้าวที่ปลูกในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ญี่ปุ่นและไต้หวันนิยมสั่งข้าวจาก อ.เชียงคำเป็นพิเศษ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

957. รหัส : MM-1-18-138

การเลี้ยงสัตว์

| 30 ต.ค. 1959 แม้จะว่างเว้นจากการทำนา แต่ชาวนาก็จำเป็นต้องเลี้ยงควายไว้ ส่วนไก่สายพันธุ์เล็กฮอร์น (Leghorn) แม้จะออกไข่ทุกๆ วัน แต่ก็มีภูมิต้านทานต่ำ จำเป็นต้องดูแลอย่างใกล้ชิด (ไก่พันธุ์เล็กฮอร์นเป็นไก่สายพันธุ์พื้นบ้านจากประเทศอิตาลี ในสมัยรัฐบาลจอมพล ป.พิลูลสงครามมีรัฐนิยมให้ชาวบ้านเลี้ยงไก่ โดยเฉพาะสายพันธุ์เล็กฮอร์นเพราะให้ไข่ดก-ข้อมูลโดยผู้แปล) | บัตรบันทึกแบบเจาะ

958. รหัส : MM-1-18-139

ค่าเช่าที่นา และอุปกรณ์ในการทำนา

| 29 ต.ค. 1959 หากชาวนาคนใดไม่มีที่นา ควาย หรือเกวียนก็สามารถจะหาเช่าได้ตามอัตราที่ตกลงกันกับเจ้าของ เช่น การเช่าที่นาจำเป็นต้องแบ่งผลผลิตครึ่งหนึ่งให้แก่เจ้าของที่นา หรือ ถ้าเช่าควายไถนาด้วยจำเป็นต้องแบ่งผลผลิต 2 ใน 3 ให้แก่เจ้าของที่นา ฯลฯ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

959. รหัส : MM-1-18-140

แทร็กเตอร์

| 30 ต.ค. 1959 ชาวนานิยมเช่ารถแทร็กเตอร์เพื่อใช้ไถนาก่อนการหว่านเมล็ดพันธุ์ ภายใน 1 วัน รถแทร็กเตอร์สามารถไถนาได้ถึง 100 ไร่ แต่ควายสามารถไถได้เพียง 2 ไร่ ค่าเช่ารถแทร็กเตอร์อยู่ที่ 25 บาทต่อวัน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

960. รหัส : MM-1-18-141

กลุ่มเจ้าของรถแทร็กเตอร์

| 14 มี.ค. 1960 มอร์แมนเข้าร่วมสนทนาในวงสุราที่มีภาและน้องๆ ของเขา มีการปรึกษากันว่าคู่แข่งกำลังวางแผนแย่งลูกค้าด้วยการลดราคาค่าเช่าแทร็กเตอร์ลงเหลือเพียง 20 บาทต่อไร่ แต่ภาไม่วิตกมากนักเพราะตัวของเขาและน้องๆ มีรถแทร็กเตอร์ในครอบครองถึง 4 คัน และสามารถลดราคาสู้กับคู่แข่งได้ถึง 10 บาทต่อไร่ | บัตรบันทึกแบบเจาะ