พ.ศ.2501-2504

ขอบเขตและเนื้อหา :

ปี พ.ศ. 2501-2504 เอกสารชุดนี้เป็นเอกสารที่บันทึกในช่วงที่ ศ.มอร์แมน เข้ามาทำงานภาคสนามครั้งแรกในประเทศไทย โดยใช้เวลา 2 ปี อาศัยอยู่ในบ้านแพด เพื่อเก็บข้อมูลเกี่ยวกับสังคม วัฒนธรรม และความเป็นอยู่ของชาวไทลื้อในอำเภอเชียงคำ จังหวัดพะเยา เอกสาร 3295 ระเบียน ประกอบด้วย สไลด์ ภาพถ่าย บัตรบันทึก จดหมาย สมุดบันทึก เอกสารพิมพ์ และแผนที

คลังเก็บเอกสาร : ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)

ขอบเขตและสื่อ : เอกสารจำนวน 3295 ระเบียน ประกอบไปด้วย สไลด์ ภาพถ่าย บัตรบันทึก จดหมาย สมุดบันทึก เอกสารพิมพ์ และแผนที

แหล่งที่มาของเอกสาร : บริจาคโดย ไมเคิล มอร์แมน, ปี พ.ศ. 2548

การจัดเรียงเอกสาร : เอกสารจำแนกตามปีที่เข้ามาศึกษา

เงื่อนไขการเข้าถึง ทำซ้ำและดัดแปลงข้อมูล : เอกสารบางส่วนจำกัดการเข้าใช้ ผู้ที่สนใจเอกสารชุดดังกล่าว สามารถติดต่อโดยตรงได้ที่โครงการจดหมายเหตุฯ ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร.

สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ : Attribution-NonCommercial-NoDerivs (CC BY-NC-ND)

ข้อกำหนดการใช้ข้อมูลภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม : Traditional Knowledge Attribution Non-Commercial (TK A-NC)

ภาษา : อังกฤษ/ไทย

อักษร : อังกฤษ/ไทย

ระบบในการจัดเรียงเอกสาร : อ้างอิงระบบ ISAD(G) ในการอธิบายชุดเอกสาร

881. รหัส : MM-1-18-57

วันพระ

| 10 พ.ค. 1960 มอร์แมนและแมรีแอนออกสังเกตชีวิตประจำวันของชาวบ้าน เช่น แม่เฒ่าคำกำลังลงแป้งที่ไจด้าย สายกำลังเข็นรถบรรทุกไม้ไผ่กลับบ้านเพื่อจะนำไปทำแฝก (หรืออาจนำไปทำห้าง) หญิงสาวออกไปตักน้ำ ฯลฯ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

882. รหัส : MM-1-18-58

ตลาด

| 11 พ.ค. 1960 ทุกๆ วันจะมีผู้หญิงคนเมืองนำผักและเนื้อจากตลาดมาแลกข้าวของชาวบ้าน 17 พ.ค. 1960 กลุ่มผู้หญิงจากบ้านแวนหาบผักและข้าวไปขายที่ตลาด 8 มิ.ย. 1960 พวกผู้หญิงจากบ้านแพดส่วนใหญ่จะเข้าไปที่ตลาดเพื่อชื้อขมิ้น (khamin?)หากไม่มีเงินก็จะนำข้าวไปขายเพื่อซื้อขมิ้น (khamin?) | บัตรบันทึกแบบเจาะ

883. รหัส : MM-1-18-59

งานศพแม่แก้ว

| 28 พ.ค. 1960 ผู้คนในหมู่บ้านต่างมาช่วยกันเตรียมของต่างๆ ที่จะใช้ในงานศพของแม่แก้ว เช่น ไม้ ตะปู และกระดาษสีที่ใช้สำหรับตกแต่งหีบศพและรถเข็นหีบศพ ฯลฯ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

884. รหัส : MM-1-18-60

คำนินทาผู้ใหญ่บ้าน

| 27-28, 30 มิ.ย. 1965 มอร์แมนออกเก็บข้อมูลเกี่ยวกับผู้ใหญ่บ้านจากชาวบ้าน ชาวบ้านส่วนใหญ่ให้ข้อมูลตรงกันว่าเวลาเมาแล้วผู้ใหญ่บ้านมักจะมีนิสัยไม่ดี | บัตรบันทึกแบบเจาะ

885. รหัส : MM-1-18-61

งานบวช

| 16 มิ.ย. งานบวชของศรีชัยจัดขึ้นที่บ้านของเขาเอง มีชาวบ้านมาช่วยงานไม่มากนัก บางคนช่วยทำข้าวแคบ (ข้าวเกรียบว่าว–ผู้แปล) บางคนช่วยทำเทียน 19 มิ.ย. เป็นธรรมเนียมว่าผู้ที่จะบวชต้องไปค้างที่วัดก่อนเป็นเวลา 3 คืน แต่ปัจจุบันชาวบ้านนิยมค้างเพียงคืนเดียว เพราะกลัวจะเสียเวลาทำมาหากิน ในระหว่างพิธี กลุ่มควันธูปที่ลอยอยู่เหนือเครื่องเซ่นจะเชิญชวนให้เหล่าเทวดาลงมารับเครื่องเซ่น | บัตรบันทึกแบบเจาะ

886. รหัส : MM-1-18-62

การจ้างแรงงาน

| 12 มิ.ย. 1960 หลอดจ้างหนุ่มจากบ้านแวนมาช่วยทำนาโดยจ่ายค่าแรงเป็นข้าว 30 หาบ 16 ก.ค. 1960 หลอดจ้างแรงงาน 5 คนมาช่วยย้ายต้นกล้าเป็นเวลา 1 อาทิตย์โดยจ่ายค่าแรงเป็นข้าว 30 หาบ ส่วนสล่าเงินก็มีคนมาช่วยทำนา 15 คน คนที่ถูกจ้างมามี 4 คน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

887. รหัส : MM-1-18-63

การถือครองที่ดิน

| 9 มิ.ย. 1960 คำเป็นหนึ่งในคนกลุ่มแรกๆ ที่เข้าไปบุกเบิกที่ดินในทุ่งลอตั้งแต่ปี พ.ศ. 2491 ปัจจุบันที่ดินแถบนี้ เป็นพื้นที่เพาะปลูกที่สำคัญ มีรถแทรกเตอร์จำนวนมากมาช่วยไถนา | บัตรบันทึกแบบเจาะ

888. รหัส : MM-1-18-64

การขนส่งสินค้าในสมัยก่อน

| 9 มิ.ย. 1960 ในสมัยก่อนการเดินทางขนส่งสินค้าเป็นเรื่องยากลำบากมาก ชาวบ้านจะนำข้าวใส่เกวียนไปขายที่ จ.พะเยาแล้วซื้อสินค้าต่างๆ กลับมาขาย ซึ่งต้องใช้เวลาเดินทางไปกลับถึง 15 วัน แต่หลังจากที่รถบรรทุกสามารถวิ่งเข้าถึงหมู่บ้าน การเดินทางและการขนส่งสินค้าต่างๆ ก็รวดเร็วขึ้นกว่าแต่ก่อน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

889. รหัส : MM-1-18-65

เลี้ยงผี

| 5 มิ.ย. 1960 เมื่อ 6-7 ปีก่อน แม่แก้วและแม่แสงได้เชิญผีมาเพื่อสอบถามถึงสาเหตุที่ทำให้ลูกสาวไม่สบาย แต่ผีตนนี้เป็น “ผีโรค” ซึ่งจะนำโรคภัยไข้เจ็บมาด้วย จึงจำเป็นต้องมีการเลี้ยงผีตนนี้เป็นประจำทุกปี เพื่อที่ผีตนนี้จะได้ไม่นำโรคภัยไข้เจ็บมาสู่สมาชิกภายในครอบครัว ผีที่ถูกเชิญมานี้จะสืบทอดกันตามสายฝ่ายหญิงของตระกูล 6 มิ.ย. 1960 พิธีเลี้ยงผีทางตอนใต้ของบ้านดุง ขั้นตอนในการเตรียมงานส่วนใหญ่ตกเป็นของคนหนุ่ม ลาบและเหล้าถูกจัดเตรียมไว้เป็นเครื่องเซ่น | บัตรบันทึกแบบเจาะ

890. รหัส : MM-1-18-66

เหตุการณ์ประจำวัน

| 4, 10, 16, 22, 23, 24, 26, 27 29, 30 มิ.ย. 1960 มอร์แมนออกไปเก็บข้อมูลการใช้ชีวิตประจำวันของชาวบ้านมีเหตุการณ์ต่างๆ ที่น่าสนใจ เช่น 1) ชาวบ้านรวบรวมข้าวไปขายที่ จ.พะเยา 2) โรงงานยาสูบเปิดใหม่ที่อยู่ท้ายหมู่บ้านจ้างคนในหมู่บ้านไปทำงาน 3) นายอำเภอไปตรวจราชการที่ชายแดน 4) ชาวบ้านประชุมเรื่องการขอรับบริจาคสิ่งของและเงินให้แก่โรงพยาบาลและโรงเรียน | บัตรบันทึกแบบเจาะ