| 15 ธ.ค. 1960 ใหม่จันเคยเป็นผู้ใหญ่บ้านอยู่ช่วงระยะเวลาสั้นๆ เขาเล่าว่า สมัยก่อนเวลาตำรวจเข้ามาตรวจตราความเรียบร้อยภายในหมู่บ้านมักจะมาสอบถามผู้ใหญ่บ้านโดยตรงว่า มีใครแอบเล่นการพนัน ต้มเหล้าเถื่อน หรือแอบชำแหละเนื้ออย่างผิดกฎหมายหรือไม่ ใหม่จันไม่เคยรายงานความผิดต่างๆ ของชาวบ้านให้ตำรวจทราบ และให้ชาวบ้านรับปากกับตนว่าเรื่องต่างๆ ที่ผิดกฎหมายให้ไปทำนอกหมู่บ้าน ห้ามทำในหมู่บ้าน นอกจากนี้เวลามีปัญหาต่างๆ ส่วนใหญ่ชาวบ้านมักจะจัดการกันเองภายในหมู่บ้าน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1022. รหัส : MM-1-18-292

การทำงานของผู้ใหญ่บ้านในแต่ละยุค

| 3, 4, 8 ส.ค. และ 30-31 ต.ค. 1960 มอร์แมนออกไปสัมภาษณ์บรรดาผู้ใหญ่บ้านในอดีตถึงการทำงานในแต่ละยุค เช่น เมืองเคยเป็นผู้ใหญ่ในช่วงสงครามต่อต้านอังกฤษ บุญศรีเป็นผู้ใหญ่บ้านด้วยความจำใจ สุดท้ายเขาอ้างกับกำนันว่าไม่สามารถอ่านและเขียนหนังสือได้ กำนันจึงยอมให้เขาลาออก และเลือกใหม่จันเป็นผู้ใหญ่บ้านแทน คำปิงและขาวสามารถอ่านและเขียนได้ ทางการจึงอยากให้ดำรงตำแหน่งผู้ใหญ่บ้านไปนานๆ ในสมัยที่บุญศรีเป็นผู้ใหญ่บ้าน ไม่มีการประชุมผู้ใหญ่บ้านบ่อยขนาดนี้ เพราะไม่มีงานต่างๆ ให้ทำมากนัก เมืองและจันเป็นผู้ใหญ่บ้านในระหว่างสงคราม (สงครามโลกครั้งที่ 2-ผู้แปล) พวกเขาต้องคอยทำหน้าที่ส่งอาหารและเสื้อผ้าให้กับทหารและข้าราชการ เพราะร้านค้าต่างๆ ปิดทำการ อีกทั้งถนนที่ใช้ติดต่อกับโลกภายนอกถูกตัดขาด | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1023. รหัส : MM-1-18-293

การค้าขายของกำนัน

| กำนันวางแผนที่จะขายจักรยานคันเก่าและข้าวอีกจำนวนหนึ่ง แล้วนำเงินที่ได้ไปซื้อจักรยานคันใหม่โดยทำการผ่อนชำระเป็นงวดๆ ไป 11 ก.พ. 1960 กำนัน (?) เก็บรวบรวมข้าวจากบรรดาลูกหนี้ที่เขาให้ยืมเงินไปเก็บเกี่ยว ก่อนหน้านั้นเขานำม้าไปขายให้กับชาวเขาและพวกจีนฮ่อบนภูเขา (อาจเป็นฝิ่น?) | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1024. รหัส : MM-1-18-294

ความไม่พอใจของชาวบ้าน

| 21 ก.ย. 1960 ชาวบ้านบ่นว่า นายอำเภอและพวกเจ้านายไม่เคยพอใจในงานที่ชาวบ้านทำ ตัวอย่างเช่น ถนนจากบ้านแพดไปยังตลาดซึ่งชาวบ้านช่วยกันสร้างเมื่อหลายปีก่อน พวกเจ้านายก็บ่นว่ายังไม่ดีเท่าใดนัก | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1025. รหัส : MM-1-18-295

ของสมนาคุณจากโรงงานผลิตเหล้า

| 11 เม.ย. 1960 เนื่องในโอกาสวันขึ้นปีใหม่ (วันสงกรานต์-ผู้แปล) โรงงานผลิตเหล้ามอบเหล้าให้กับผู้ใหญ่บ้านคนละ 8 ขวด ร้านค้าปลีกได้รับร้านละ 2-4 ขวด | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1026. รหัส : MM-1-18-296

การผัดผ่อนหนี้

| 22 ก.ย. 1960 ผู้ใหญ่บ้านไปคุกเข่าขอร้องกับปลัดอำเภอเพื่อขอผ่อนผันค่างวดรถจักรยาน ปลัดอำเภอมีหน้าที่ในการเก็บค่างวดไปส่งต่อและได้ค่านายหน้าเป็นค่าเหนื่อย ปลัดอำเภอต่อว่าผู้ใหญ่บ้านถึงพฤติกรรมการยืมเงิน และการไม่รักษาคำพูด | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1027. รหัส : MM-1-18-297

การให้ความรู้เรื่องกฎหมายแก่ผู้ใหญ่บ้าน

| 21-23 ม.ค. 1960 ที่อำเภอ มีการให้ความรู้แก่ผู้ใหญ่บ้านเรื่องกฎหมายต่างๆ เพื่อที่ผู้ใหญ่บ้านจะได้เป็นตัวแทนของทางการในการตอบคำถามต่างๆ แก่ชาวบ้าน | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1028. รหัส : MM-1-18-298

บทบาทและความสำคัญของกำนัน

| 18 ก.ค. 1960 กำนันได้รับเลือกจากบรรดาผู้ใหญ่บ้านให้ดำรงตำแหน่งเพราะสามารถพูดภาษาจีนได้ (พ่อของเขาเป็นคนจีน) เขามีฐานะมั่งคั่งที่สุดในอำเภอ และมีเสมียนส่วนตัวคอยช่วยงาน กำนันมองว่า ตัวเขาเองไม่มีหน้าที่สำคัญอะไรมากนัก แต่ในความเป็นจริงแล้ว เวลาชาวบ้านมีปัญหาเดือดร้อนอะไรก็มักจะไปปรึกษากับกำนัน นายอำเภอเองก็ให้ความสำคัญกับกำนันมาก | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1029. รหัส : MM-1-18-299

เงินเดือนของผู้ใหญ่บ้าน

| 3 ส.ค. 1960 ผู้ใหญ่บ้านไม่ได้รับเงินเดือนจากทางราชการมา 3 เดือนแล้ว ซึ่งถือเป็นเรื่องธรรมดาสำหรับคนที่อยู่ห่างไกลจากส่วนกลาง ที่ได้รับเงินเดือนตกเบิกเป็นประจำ ผู้ใหญ่บ้านค่อนข้างกลุ้มใจ เพราะพรุ่งนี้เขาต้องผ่อนชำระค่างวดรถจักรยานกับปลัดอำเภอ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน

1030. รหัส : MM-1-18-300

การคัดเลือกผู้ใหญ่บ้านคนใหม่

| 14, 20 ก.ค. 1960 นายอำเภอและกำนันทำการคัดเลือกผู้ใหญ่บ้านคนใหม่ โดยให้บรรดาผู้อาวุโสของหมู่บ้านเสนอชื่อบุคคลที่เหมาะสม และจะต้องสามารถอ่านออกเขียนได้ หลายคนที่ได้รับการเสนอชื่อต่างปฏิเสธ เพราะเงินเดือนที่ได้รับน้อยเกินไป สุดท้าย คำปิงได้รับการเสนอชื่อให้เป็นผู้ใหญ่บ้านต่ออีกสมัย แต่ชาวบ้านหลายคนต่างท้วงติงในเรื่องที่เขาชอบดื่มเหล้า ติดการพนัน และไม่ยอมจ่ายหนี้ | บัตรบันทึกแบบเจาะ

โดย : ไมเคิล มอร์แมน