จารึก

The Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre

จารึกฐานพระเสตังคมณี

จารึก

จารึกฐานพระเสตังคมณี ด้านที่ ๑

QR-code edit Share on Facebook

เวลาที่โพส โพสต์เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2555 เวลา 17:18:04

ชื่อจารึก

จารึกฐานพระเสตังคมณี

ชื่อจารึกแบบอื่นๆ

ชม. ๖๓ จารึกฐานพระเสตังคมณี, หลักที่ ๑๗๗ จารึกที่ฐานพระเสตังคมณี, ๒๕๕ วัดเชียงมั่น

อักษรที่มีในจารึก

ธรรมล้านนา

ศักราช

พุทธศักราช ๒๔๑๖

ภาษา

ไทย

ด้าน/บรรทัด

จำนวนด้าน ๑ ด้าน มี ๙ บรรทัด

ผู้อ่าน

๑) พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง (พ.ศ. ๒๕๑๗)
๒) ฮันส์ เพนธ์ (พ.ศ. ๒๕๑๙)

ผู้แปล

๑) พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง (พ.ศ. ๒๕๑๗)
๒) ฮันส์ เพนธ์ (พ.ศ. ๒๕๑๙)

ผู้ตรวจ

๑) คณะกรรมการจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ สำนักนายกรัฐมนตรี (พ.ศ. ๒๕๑๗)
๒) คณะกรรมการจัดพิมพ์เอกสารทางประวัติศาสตร์ สำนักนายกรัฐมนตรี (พ.ศ. ๒๕๑๙)

เชิงอรรถอธิบาย

๑. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : ๑๒๓๕ เป็นจุลศักราช = พุทธศักราช ๒๔๑๖
๒. นวพรรณ ภัทรมูล : กาเร้า = ชื่อปีไทยแบบโบราณ ตรงกับปีระกา เอกศก ตามจุลศักราช
๓. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : เดือน ๔ ของไทยภาคเหนือ = เดือนยี่ของไทยภาคกลาง
๔. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : เพ็ง = เพ็ญ คือ วันกลางเดือน
๕. นวพรรณ ภัทรมูล : กัดเม็ด = ชื่อวันไทยแบบโบราณ รอบหนึ่งมี ๖๐ วัน
๖. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : เหง้า = ต้นตระกูล
๗. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : เป็นเค้า = เป็นประธาน
๘. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : ชู่ตน = ทุกตน, ทุกพระองค์
๙. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : พอก = ปิด
๑๐. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : คำ = ทองคำ
๑๑. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : เสี้ยง = สิ้น, หมด
๑๒. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : ซีก = ส่วนที่แบ่งออก (๓ ซีก = ๓ สลึง) ?
๑๓. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : แถม = เพิ่ม
๑๔. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : พอง = หวัง, มุ่ง
๑๕. พระอธิการอินถา อินฺทจกฺโก, พระสมพงษ์ สมจิตฺโต และประสาร บุญประคอง : กรวม = ครอบ
๑๖. ฮันส์ เพนธ์ : พระเจ้าอินทรวิชยานนท์ (น้อนอินทนนท์) กษัตริย์เมืองเชียงใหม่ พ.ศ. ๒๔๑๔ – ๒๔๔๐
๑๗. ฮันส์ เพนธ์ : ในคำจารึกเรียกว่า /สัฑ/ (“ฉัตร” หมายถึง “ร่มใหญ่ สำหรับพระพุทธรูป มีชั้นเดียว” คือ สัปทน พระอธิการ อินถา อินฺทจกฺโก เจ้าอาวาสวัเชียงมั่นกล่าวว่า ได้ทราบจากคนมีอายุในสมัยก่อนว่า พระพุทธรูปองค์นี้เคยมีร่มขนาดใหญ่ ด้ามยาวติดกับด้านหลังของฐาน ปัจจุบันร่มหรือสัปทนนี้ไม่ปรากฏแล้ว ภาพถ่ายพระเสตังคมณี ในหนังสือของ Notton ๑๙๓๖ P’ra Setaṁgamaṇī ซึ่งถ่ายเมื่อ พ.ศ. ๒๔๗๙ หรือก่อนนั้น สัปทนก็ไม่ปรากฏ และพระอธิการอินทา (เกิดเมื่อ พ.ศ. ๒๔๓๔) ได้กล่าวว่าท่านเองก็ไม่เคยเห็น
๑๘. ฮันส์ เพนธ์ : /วัฑชยงหมัน/ เขียนด้วยอักษรขนาดเล็ก ระหว่างบรรทัดที่ ๘ และ ๙ ใต้คำ /คำชู/
๑๙. ฮันส์ เพนธ์ : ขอ (ผลบุญที่เกิดจากการสร้างฐานและสัปทน) จงเป็นเครื่องนำ (ข้าพเจ้าทั้งหลาย) ไปสู่นิพพาน

เบอร์โทร

+66 2 8809429

อีเมล

webmaster@sac.or.th

แฟกซ์

+66 2 8809332

ที่อยู่

ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ 10170