| 1633 |
ศักราชขึ้นเก้าตัว วอกนพศก (1)
|
สกัราดช่ฃืเกาตวั วอกนบพ่สก |
น. |
เลขท้ายของศักราชนั้นๆ เป็นเลข 9 ในที่นี้ศักราชที่ลงท้ายเป็นเลข 9 หรือที่เรียกว่านพศก |
ท. |
| 1634 |
ศักราชขึ้นตัวหนึ่ง (1)
|
สกัราชฃืตวันิง |
น. |
ศักราชนั้นๆ เพิ่มจำนวนเลขอีกตัวหนึ่ง เช่น พ.ศ. 1959 เมื่อเพิ่มเลขท้ายอีกตัวหนึ่งก็เป็น พ.ศ. 1960 (จ.ศ. 779) ตรงกับปีระกาสัมฤทธิศก (สัมฤทธิศกของพุทธศักราช) |
ท. |
| 1635 |
จาริก (2)
|
จาริก |
น. |
วัตรที่ควรประพฤติ |
ป. |
| 1636 |
สบถ (1)
|
สบด |
ก. |
เปล่งถ้อยคำเพื่อเน้นให้คนเชื่อโดยอ้างสิ่งศักดิ์สิทธิ์ลงโทษตนหรือให้ภัย พิบัติต่าง ๆ เกิดกับตนถ้าหากตนไม่ปฏิบัติตามหรือไม่เป็นไปอย่างที่พูดไว้ |
ป. |
| 1637 |
อารักษ์ (1)
|
อารกกษ |
น. |
การป้องกัน, ความคุ้มครอง, ความดูแล; เทวดาผู้พิทักษ์รักษา |
ป. |
| 1638 |
ขพง (1)
|
ขพง |
น. |
ส่วนเบื้องบนของภูเขา หรือ ที่สูง |
ท. |
| 1639 |
ก้าว (1)
|
กาว |
ก. |
งัด |
ท. |
| 1640 |
เถิงเท่าเป็นเจ้าอยู่ยืน (1)
|
เถิงเถาเปนเจาอยูยีน |
ก. |
ถึงแม้ว่าเป็นเจ้าอยู่ยืน |
ท. |
| 1641 |
หืน (1)
|
หีน |
ว. |
เลว, ทราม, ต่ำช้า |
ท. |
| 1642 |
ดังเครียว (1)
|
ดงัครยว |
ว. |
โดยเร็ว |
ท. |
| 1643 |
เขียว (1)
|
ขยว |
ก. |
รีบ |
ท. |
| 1644 |
คาบ (5)
|
คาบ, ฅาบ |
ว. |
ครั้ง |
ท. |
| 1645 |
ค (1)
|
ค |
ว. |
แก่, กับ |
ท. |
| 1646 |
จุลศักราชได้ 754 (1)
|
จลศกราชได 754 |
น. |
จุลศักราช 754 ตรงกับพุทธศักราช 1935 |
ท. |
| 1647 |
มหาศักราชได้ 1314 (1)
|
มหาศกราชได 1314 |
น. |
มหาศักราช 1314 ตรงกับพุทธศักราช 1935 |
ท. |
| 1648 |
ปีเต่าสัน (4)
|
ปีเตาสนน, ปฺลีเตัาสัน |
น. |
นพศกของไทยฝ่ายเหนือ ตรงกับจัตวาศกของไทยฝ่ายใต้ เพราะวิธีนับศกของไทยฝ่ายเหนือน้อยกว่าไทยฝ่ายใต้ 5 ปี เช่น 6 (หรือ ฉ ศก) ของไทยฝ่ายใต้ ตรงกับ 1 (หรือ กาบเอกศก) ของไทยฝ่ายเหนือ เพราะฉะนั้น จ.ศ. 754 ในจารึกหลักนี้ ไทยฝ่ายเหนือจึงอ่านว่า เต่า, สัน ตรงกับ วอก, เต่าสัน ตรงกับ วอกนพศกของไทยฝ่ายเหนือ แต่ตรงกับวอกจัตวาศกของไทยฝ่ายใต้ |
ท. |
| 1649 |
บูรณมี (3)
|
บูรณมี |
น. |
วันเพ็ญ, ขึ้น 15 ค่ำ |
ป. |
| 1650 |
เต่าเม็ด (1)
|
เตาเมด |
น. |
ชื่อศกและชื่อปีของไทยฝ่ายเหนือ แต่ในที่นี้เป็นชื่อของวันไทยชนิดหนึ่ง ซึ่งเอาศก 10 ศก ที่เรียกว่าแม่วันไทย หรือ แม่มื้อ และเอาปี 12 นักษัตรที่เรียกว่าลูกวันไทย หรือ ลูกมื้อ มาใช้เป็นวันเรียกว่าวันไทย หรือ มื้อ |
ท. |
| 1651 |
อุตรผลคุน (1)
|
อูดรผลคุณ |
น. |
ชื่อดาวฤกษ์ที่ 12 ได้แก่ ดาวเพดานตอนหลัง |
ป. |
| 1652 |
นีรพิฆนันตราย (1)
|
นีรพีฆนนตราย |
ก. |
ปราศจากอุปสรรคและอันตราย |
ป. |
| 1653 |
อำพน (1)
|
อํพน |
ว. |
มาก, ดาษดื่น, ล้วน, เช่น อำพนไปด้วยแก้วมณี; น่าดู, งาม, งามสล้าง |
ท. |
| 1654 |
คลวง (1)
|
คลวง |
น. |
ชั้น |
ท. |
| 1655 |
บรรเทา (1)
|
บรรเทา |
ก. |
ทุเลา, คลาย, เบาลง, ทำให้สงบ, ทำให้บางเบาลง |
ท. |
| 1656 |
สรรพานตราย (1)
|
สรรพานตราย |
น. |
อันตรายทั้งปวง |
ป. |
