2. ศัพทานุกรมจารึก
  3. รายละเอียดศัพทานุกรมจารึก

ศัพทานุกรมจารึก

The Princess Maha Chakri Sirindhorn Anthropology Centre

ศัพทานุกรมจารึก

ผลลัพท์การค้นหา

"บาท"

จำนวน 26 รายการ

ตัวอย่าง ปรากฏใน ด/บ จังหวัด ผู้ให้ความหมาย
๏ สิทธิการิยะ ยาชื่อบรมสุขีวสิเรจะณะ เอาสัตตบุษย์ 1  ลูกจันทน์ 1 ดอกจันทน์ 1 กานพลู 1 เทียนแดง 1 ลูกกราย 1 เอาสิ่ง(ละ) 1 สลึง ขิงแห้ง 1 บุก 1 กลอย 1 กระดาดทั้งสอง 1 อุตพิด 1 สมุลแว้ง 1 เอาสิ่งละ 2 สลึง แก่นแสมทะเล 1 จิงจ้อ 1 พริก 1 หอม 1  น้ำประสานทอง 1 เอาสิ่งละ 1 บาท รากตองแตก 1 สลึง เจตมูล 1 บาท 2 สลึง สหัสคุณ 1 รากขี้หนอน 1 รากขี้กาแดง 1 สมอเทศ 1 มะขามป้อม 1 สมอพิเภก 1 เอาสิ่งละ 2 บาท พริกหอม 1 ตำลึง มหาหิงคุ์ 1 บาท ยาดำ 1 ตำลึง 2 บาท บดด้วยน้ำผึ้งแก้ริดสีดวงลมจุกเสียด แก้ลมเป็นก้อนเป็นเถาในท้องแลบวมทั้งตัว แลท้องมานด้วยแล้ว   ๚ะ ๛ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 50 (ยาแก้โรคริดสีดวงลม) 1/6 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ถ้าจะแก้เอาส้มเสี่ยว ส้มสันดาน ส้มเข้า สลัดได รากมะตาดเครือ เจตมูล ขิงแห้งสิ่งละ 1 ตำลึง หัสคุณเทศ 3 ตำลึง หัวเบญบัตร มดยอบ ขมิ้นเครือ พังอาด เทียนดำ เทียนขาว แก่นปรู แก่นมะหาด สิ่งละ 2 บาท พริกล่อน 2 ตำลึง 2 บาท แช่สุรา 5 ทะนาน ฝังข้าวเปลือกไว้ 3 วัน ให้พลีจงดี กินจอกชาหนึ่ง เช้าเย็นกินให้ได้ 7 วัน แล้วจึงให้กินยาประจุต่อไป ฯ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 49 (ยาแก้รัตตะปิตตะโรค) 1/8 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ขนานหนึ่งเอาชาดก้อน 1 บาท ถั่วเขียวคั่วเราะเปลือกเสีย 2 ตำลึง ขิง 7 ชิ้น พริกไทย 7 เม็ด ดีปลี 7 ดอก บด(ละ)ลายน้ำถั่วเขียวต้มให้กิน แก้ลงแก้ราก แก้ตัวเย็นให้อุ่นขึ้นแก้พิษวิเศษนัก ๚ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 47 (ยาแก้ป่วงหิว) 1/8 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
๏ สิทธิการิยะ ยาผายเลือดเอารากขี้กาแดง 1 เบญจขี้เหล็ก ใบมะกา ใบมะขาม ใบส้มป่อย หญ้าไซ ลูกคัดเค้า ต้มให้งวดแล้วกรองเอาน้ำขยำใส่ลงอีกเคี่ยวให้ข้น ปรุงยาดำ 1 สลึง 1 เฟื้อง ดีเกลือ 1 บาท กินประจุเลือดร้ายทั้งปวง แก้ไข้สันนิบาตฝีดาษด้วย ๚ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 46 (ยาผายเลือด) 1/5 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
๏ ลมอนึ่งชื่อ ภาหุรวาโย ขึ้นมาแต่ช่องทวารจนหัวหน่าวมันกลับลงมาจับเอาหลังเท้าแล้วจับเอาหลังมือแล่นขึ้นมากระบาลศีรษะและให้เสมหะ มูกตก น้ำตาตก ถ้าเกิดแก่ผู้ใดถึงห้าเดือน จะลุกขึ้นมิได้เลย เอาขิง 3 บาท น้ำส้มผอูน 2 บาท ขี้วัว 1 ตำลึง น้ำมูตรม้า 1 ตำลึง 1 บาท น้ำดองดึง 1บาท น้ำใบพุด 2 บาท น้ำเปลือกม่วงคัน 2 บาท น้ำผักไห่ 2 บาท น้ำกระเทียมทอก 1 ตำลึง น้ำไฟเดือนห้า 1 ตำลึง ลูกจันทน์ 2 บาท พิมเสน 2 บาท ลิ้นทะเล 2 สลึง การบูร 1 บาท ทั้งนี้คุลีการเข้าด้วยกัน น้ำผึ้งเป็นกระสายดองไว้ พลีจงดี กินทุกวันหาย ฯ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 43 (ยาแก้โรคลม ตอนที่ 3) 1/8 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
จึ่งแต่งบำรุงธาตุนั้นท่านให้เอาเบญกูล สิ่งละ 1 บาท ลูกผักชี ว่านน้ำ หัวแห้วหมู ลูกพิลังกาสา บอระเพ็ด ผิวมะกรูด ยาหกสิ่งนี้เอาสิ่งละ 1 บาท ตำเป็นผงละลายน้ำส้มซ่าบำรุงไฟธาตุให้บริบูรณ์แล้ว จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 40 (ยาแก้โรคประจำเดือนมาไม่ปกติ) 1/7 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
จึ่งแต่งบำรุงธาตุนั้นท่านให้เอาเบญกูล สิ่งละ 1 บาท ลูกผักชี ว่านน้ำ หัวแห้วหมู ลูกพิลังกาสา บอระเพ็ด ผิวมะกรูด ยาหกสิ่งนี้เอาสิ่งละ 1 บาท ตำเป็นผงละลายน้ำส้มซ่าบำรุงไฟธาตุให้บริบูรณ์แล้ว จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 40 (ยาแก้โรคประจำเดือนมาไม่ปกติ) 1/7 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
แล้วจึ่งเอาลูกจันทน์ ดอกจันทน์ เทียนดำ เทียนขาว เทียนสัตตบุษย์ ดีปลี พริกหอมสิ่งละ 1 บาท กระเทียมทอก 7 หัว ทำเป็นจุณแล้วปรุงลงในน้ำมันทาแก้ลมตีนตายมือตายลมเสียบแทง เมื่อยขบทั้งตัว แล้วเข็ดฝีเอ็น ฝีคัณฑมา(ลา) ฝีประคำร้อย ฝีลูกหนูใช้ได้ทุกประการวิเศษนัก ฯ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 39 (ยาแก้โรคลมขบในข้อกระดูก) 1/8 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ถ้าจะแก้เอาลูกกระดอม ฝักราชพฤกษ์ มะขามเปียกหกฝัก เปลือกสะเดา เทียนทั้งห้า จันทน์ทั้งสอง สมอเทศ สมอไทย ลูกจันทน์ ดอกจันทน์ ขมิ้นอ้อย สิ่งละ 2 สลึง ยาดำ 1 บาท เงินผูกคอหม้อ 1 บาท ต้ม 3 เอา 1 ให้กินแก้จับไข้เจลียงเพื่อดีนั้นหาย ๚ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 38 (ยาแก้ไข้เจลียงไพร) 1/7 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
อนึ่ง เอาสารหนู 2 สลึง ลูกสลอด ถ่านไม้ซาก กำมะถันเหลือง     สิ่งละ 1 บาท บดด้วยน้ำขิง ละลายน้ำมะนาวทากลากทั้งปวงหายดีนัก เป็นยาเผา ฯ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 33 (ยาแก้กลาก) 1/8 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
อนึ่ง เอาหญ้าไซกำมือ 1 ยอดเต่าร้างกำมือ 1 กระทือ ไพล ตานเสี้ยน สิ่งละ 1 บาท ต้ม 3 เอา 1 ให้กินแก้มูกเลือดซางช้างหาย จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 32 (ยาแก้โรคซางช้าง) 1/10 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ยาชื่อเนาวหอย เอาหอยขม หอยแครง หอยตาวัว หอยพิมพการัง หอยนางรม หอยกาบ หอยจุ๊บแจง หอยมุก หอยสังข์ เผาเอาสิ่งละ 2 บาท กระดูกเสือ กระดูกโค กระดูกแพะ กระดูกงูเหลือม เผาเอาสิ่งละ 1 บาท รากทนดี 3 บาท เจตมูล หัสคุณ สิ่งละ 1 ตำลึง พริกไทย 8 ตำลึง 1 บาท ทำเป็นจุณบดละลายน้ำผึ้งกินหนัก 1 สลึง แก้ดานพืด ดานเถาเป็นต้น แลแก้ลมจุกเสียด แก้สรรพลมหายดีนัก ๚ะ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 30 (ยาแก้โรคดานพืด) 1/13 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
แก้ริดสีดวง หนอง เสลด เลือดเน่า เอารากส้มกุ้ง 1 ย่านาง 1 พริก 1 หอม 1 สารส้ม 1 เทียนดำ 1 เทียนแดง เทียนขาว ยาทั้งนี้ สิ่งละ 1 บาท เกลือ 2 ไพ บดละลายน้ำขิงสด จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 29 (ยาแก้โรคลงเลือด) 1/10 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
สิทธิการิยะ ยาแก้มะเร็งทั้งปวง เอายาดำรงทองกำมะถันทั้งสอง เทียนดำสิ่งละ 2 บาท ข้าวสารคั่วรางแร่ง เอา 3 บาท หัวย้าง เปลือกสันพร้านางแอ 3 บาท ยาข้าวเย็นทั้งสองสิ่งละ 5 ตำลึง ดองด้วยสุรา 7 ทะนานให้กินแก้มะเร็งคชราชและไส้ด้วน ไส้ลามทั้งอุปทมก็หายสิ้นดีนัก ๚ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 28 (ยาแก้โรคมะเร็ง) 1/4 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ถ้าจะแก้เอาเปลือกส้มเสี้ยว เปลือกช้างน้าว เปลือกมะไฟ รากส้มกุ้ง หัวถั่วพู สิ่งละ 1 บาท ฝิ่น ลิ้นทะเล สีเสียดเทศ สิ่งละ 2 สลึง ดีงูเหลือม 2 สลึง ทำเป็นจุณบดด้วยน้ำแก่นประดู่ต้มทำแท่งไว้ใส่ตาริดสีดวง ฝีในตา เลือดหนองไหล ออกมาก็ดีแล เลื่อมตามิขึ้นก็ดี ใส่หายวิเศษนัก จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 23 (ยาแก้โรคจักษุโรค) 1/5 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ยาชื่อเหลืองหรคุณ เอารงทองปิ้งให้สุก ลูกจันทน์ ขมิ้นอ้อย สิ่งละ 1 เฟื้อง พิมเสน 2 ไพ หรดาลกลีบทอง 1 บาท ทำเป็นจุณบดทำแท่งไว้ละลายสุรากินแก้ซางโจร ละอองเพลิงหาย กวาดก็ได้ ฯ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 22 (ยาแก้โรคซางโจร) 1/10 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ขนานหนึ่ง เอาลูกเอ็น 1 บาท 1 สลึง กระวาน 2 บาท 2 สลึง อบเชยเทศ 3 บาท 3 สลึง ดอกบุนนาค 1 ตำลึง ดีปลี 1 ตำลึง 2 บาท ขิงแห้ง 1 ตำลึง 1 บาท ชะเอมเทศ 1 ตำลึง 1 บาท 2 สลึง พริกล่อน 2 ตำลึง 1 บาท 3 สลึง ลูกมะขามป้อม 2 ตำลึง 2 บาท น้ำตาลทราย 11 ตำลึง 3 บาท 3 สลึง ทำเป็นจุณละลายน้ำท่ากินแก้ดานเถาเสียดชายโครงตลอดถึงลำคอให้อาเจียนนั้นหาย ฯะ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 20 (ยาแก้โรคดานเถา) 1/13 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
อันนี้ชื่อว่าเลือดเน่าเป็นใหญ่กว่าลมทั้งหลาย  จึงให้มีโทษดังกล่าวมานี้ ถ้าจะแก้เอาสังข์ 1 ตำลึง 2 บาท ดินประสิวขาว 1 บาท ลูกจันทน์  1 สลึง ดอกจันทน์ 1 สลึง เทียนดำ 2 สลึง  เทียนขาว 2 สลึง เกลือ 1 สลึง ขมิ้นอ้อย 1 บาท ขิง 2 สลึง กระชาย 2 สลึง ไพล 2 สลึง  หัวหอม 2 สลึง  กระเทียม 2 สลึง บดเป็นแท่งละลายน้ำส้มซ่าแก้เลือดเน่าเลือดร้าย    มิให้ตีขึ้นได้เลย ถ้าผู้ใดกินยานี้ตั้งอยู่ไฟได้เดือน 1 อย่าสนเท่ห์เลย จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 17 (ยาแก้โรคเลือดเน่า) 1/5 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
๏ สิทธิการิยะ ยาแก้หืด เอาเปลือกประยงค์ป่า กุ่มเพลิง เจตมูลเพลิง ข้าวข้า บุกรอ กลอย กระดาดทั้งสอง พริกไทย เอาเสมอภาค ดองด้วยสุรา ฝังข้าวเปลือกไว้ 3 วัน เงินผูกคอหม้อ 1 บาท กินตามกำลัง ให้สำรอกเสมหะหืดให้ตกลิ้น แก้หอบหืดก็หายดีนักฯ| จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 12 (ยาแก้โรคหืด) 1/6 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ขนานหนึ่งเอามหาหิงคุ์ 1 เฟื้อง ลำพัน 2 สลึง ดีปลี 3 สลึง ขิงแห้ง 1 บาท เทียนเยาวพาณี 1 บาท 1 สลึง หัสคุณเทศ 1 บาท 2 สลึง ผักแพวแดง 1 บาท 3 สลึง โกฐสอ 2 บาท พริกไทย 3 ตำลึง 2 บาท ทำเป็นจุณ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 9 (ยาแก้โรคริดสีดวง) 1/9 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
เครื่องสมุนไพรสิ่งละ 1 บาท เครื่องเทศสิ่งละ 2 สลึง ตำบดเป็นแท่งไว้ละลายเหล้าก็ได้ น้ำขิงข่าก็ได้ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 8 (ยาแก้โรคลมชัก) 1/9 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
๏ ยากล่อนทั้งปวง ท่านให้เอาเบญจขี้เหล็ก 1 บาท มะกา ทั้งรากทั้งเปลือก 2 บาท รากโคกกระสุน 2 บาท 1 สลึง รากผักเสี้ยนผี 1 บาท รากผักเสี้ยนเรา 1 บาท รากชะพลู 1 บาท  2 สลึงหกสิ่งนี้ต้ม 3 เอา 1 เมื่อกินเอาพริก ขิง ดีปลี สิ่งละ 1 เฟื้อง  ปรุงลงกินแก้สารพัด กล่อนแก้เจ็บหลังเจ็บท้อง ขัดหัดหน่าว ครั่นเนื้อครั่นตัวเมื่อยขบหายแล ฯ จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 6 (ยาแก้โรคกล่อน ตอนที่ 2) 1/3 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ถ้าจะแก้ให้นวดเสียก่อน จึ่งให้กินยาขนานนี้เถิดฯ ท่านให้เอาเปลือกขี้เหล็ก 1 ตำลึง ส้มกุ้งทั้งสองสิ่งละ 3 บาท กกโคกกระออม 1 ตำลึง 1 บาท รากช้าพลู 1 ตำลึง 2 บาท รากตองแตก 5 ตำลึง รากทรงบาดาล 1 ตำลึง 1 บาท  รากเจตมูลเพลิง 2 ตำลึง 2 บาท  ผักเสี้ยนไทย 6 ตำลึง กะทกรก 1 ตำลึง 2 บาท แก่นแสมทั้งสองสิ่งละ 4 ตำลึง 2 บาท  แก่นปรู 4 ตำลึง 2 บาท แก่นมะหาด 4 ตำลึง 2 บาท แก่นมะเกลือ 4 ตำลึง 2 บาท แก่นสักหิน 1 ตำลึง 1 บาท  ยาข้าวเย็นทั้งสองสิ่งละ 7 ตำลึง 2 บาท จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 4 (ยาแก้โรคกล่อน ตอนที่ 1) 1/8 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น
ขนานหนึ่งเอาสมออัพยา มหาหิงคุ์ เจตมูล ดีปลี น้ำประสารทอง โคกกระสุน สารส้ม สิ่งละ 1 เฟื้อง เทียนดำ 1 บาท ดอกดำ 2 บาท เอาเสมอภาคทำเป็นจุณละลายน้ำมะนาวกินโรคเบาแดงหายแล จารึกตำรายาวัดราชโอรสารามราชวรวิหาร แผ่นที่ 3 (ยาแก้โรคทุราวสา หรือโรคทางเดินปัสสาวะ) 1/9 กรุงเทพมหานคร นิสา เชยกลิ่น