| ตัวอย่าง | ปรากฏใน | ด/บ | จังหวัด | ผู้ให้ความหมาย |
|---|---|---|---|---|
| พระยาสุรเทพเจ้ามีประสาทศรัทธาในพุทธศาสนา จึงให้ข้อยกับพระมหาธาตุเจ้า 5 ครัว | จารึกวัดถ้ำสุวรรณคูหา 2 | 1/5 | อุดรธานี | ธวัช ปุณโณทก |
|
ข้อยกับพระสัพพัญญูเจ้ามีสี่ครัว ท้าวขุนผู้ใดอย่าคุปอย่าชิง เอาท้าวมาลุนขุนมาใหม่อย่าให้มล้างพระราชอาชญา |
จารึกวัดถ้ำสุวรรณคูหา 1 | 2/16 | อุดรธานี | ธวัช ปุณโณทก |
| อัครวรราชครู เจ้าสายสุวรรณ หลวงเมืองคุกได้สะสร้างไว้ส่วนดังเขาชุมนี้ คือว่า นางแสนสุรี 1 นางแสนไชยเสน 1 นางแสนสุทธิ 1 แม่อบ 1 เขา 4 ครัวนี้ หากได้ให้เป็นข้อยกับพระทองเจ้าองค์เขาได้สร้างนั้นเท่า 5 พันวัสสาเซนลูกไว้ต่อหลาน | จารึกฐานพระพุทธรูปวัดโพธิสมภรณ์ 3 | 1/1 | อุดรธานี | ธวัช ปุณโณทก |
| หญิงเจิมสะบักหมื่นข้าว ยอลูกบักบุญ ข่าผัวเมีย บักสุกโตมัน ไว้กับพุทธรู(ป)เจ้าองค์นี้ ตราบต่อเท่า 5 พันวสา ข้อยยังเป็นคนข้อยจักกินแรงเขา เขาหากบ่ฟังคำข้อย ๆ จักขายเมีย ไถ่ผู้ใหม่มาไว้ ผู้ข้าสะดังนี้ | จารึกฐานพระพุทธรูปวัดเทพมงคล 2 | 1/3 | หนองคาย | นวพรรณ ภัทรมูล |
| เจ้านางหมื่ (น) นาหลัก หาทาส ผู้ใดหากคึดช่อย(ฝืนความ) ให้มันไปอยู่ ข้อย หากได้แล่นนำ(ให้) ผู้นั้นไถ่แทนเป็นเงินพันหนึ่ง ไว้แก่มัน 3 ร้อย ให้วัดทีเทอญ | จารึกฐานพระพุทธรูปวัดเทพมงคล 1 | 1/2 | หนองคาย | ธวัช ปุณโณทก |
| นางแสนเพชร แลนางฮีน ได้สะอีแลบนี้ให้เป็นข้อยพระเจ้าทององค์นี้ | จารึกฐานพระพุทธรูปวัดศรีบุญเรือง 1 (หนองคาย) | 1/2 | หนองคาย | ธวัช ปุณโณทก |
| . . . ให้เป็นข้อยกับพระเจ้าทององค์นี้ 7 . . . . | จารึกฐานพระพุทธรูปพิพิธภัณฑ์ขอนแก่น | 1/2 | มุกดาหาร | เทิม มีเต็ม |
| คามเขตหกสิบวาทั้งมวลเป็นร้อยวาชุด้าน พญาพลเสิกซ้ายไว้ข้อยไว้คน 10 ครัวเป็นอารามิก ไว้ญาติ 20 ครัวเวนกันอุปถัมภก | จารึกวัดศรีเมือง | 1/18 | หนองคาย | ธวัช ปุณโณทก |
| ญาณโพธิเจ้าเป็น . . . . . นประทานโผดข้อยทานแก่พระพุ(ทธ) เจ้า หยาดน้ำเหือแผ่นธรณีว่าผู้ใดก็ดียังบอกเวียก แลชักเข้าเหย้าน้าวเข้าเรือนบาปอันบ่ดีมีในนรกจงได้ไว้แก่มันผู้นั้น | จารึกวัดคงกระพันชาตรี | 1/2 | หนองคาย | ธวัช ปุณโณทก |
| พระเจ้าองค์นี้เจ้าสุดสร้าง บักขุย อีซู แม่คำ เขาชูมนี้เป็นข้อยพระเจ้าองค์นี้ เท่าชั่วชีวิต | จารึกฐานพระพุทธรูปทองคำ ฐานบุเงิน ปางมารวิชัย (ธ. 2443/93) | 1/1 | นครพนม | ธวัช ปุณโณทก |
|
ไผอย่าม้าง บุคคลผู้ใดโลภตัณหา . . . . . . ถอดถอนผลพืชเขตแดนไร่นาข้อย แก้วทั้ง 3 ฝูงนี้ให้มันผู้นั้นได้ห้วงทุกข์ในอบายทั้ง 4 คุณูประสิทธิพระราชอาชญา . . . |
จารึกมุจลินทอาราม 2 | 2/13 | ขอนแก่น | ธวัช ปุณโณทก |
|
ครั้นใส่สินไหมแล้ว ข้อยให้หาเวียกข้อย ไพร่ให้หาเวียกไพร่ คนผู้ใดให้หาเวียกผู้นั้น พระราชอาชญาประสิทธิไว้ดังนี้ เพื่อให้เป็นนรหิตถาวรกับพระศาสนา |
จารึกมุจลินทอาราม 1 | 2/7 | ขอนแก่น |
ธวัช ปุณโณทก |
