อภิธานศัพท์


| | ฃ | | ฅ | ฆ | | | | | | ฌ | ญ | ฎ | ฏ | ฐ | ฑ | ฒ | ณ | ด | | | | | | | | | | | | | | | | ฤ | | ฦ | | | ษ | | | ฬ | | | ทั้งหมด

แสดง 61 ถึง 80 จาก 181 ผลลัพธ์

ธาตุเจดีย์

Relic stupa

เดิมหมายถึง เจดีย์ที่บรรจุพระบรมธาตุของพระพุทธเจ้า ต่อมาหมายรวมถึงเจดีย์ที่บรรจุพระอัฐิธาตุของพระมหาจักรพรรดิ์ และพระมหากษัตริย์

อ่านเพิ่มเติม

นภศูล

hollow spear of the sky

(1) ส่วนยอดสุดของปราสาทและปรางค์ ทำด้วยโลหะเป็นรูปปลายแหลมหลายแฉก มาจากคำว่า “นภ” แปลว่า ท้องฟ้า และ “ศูล” แปลว่า เหล็กแหลม โดยเรียกจากลักษณะที่เป็นยอดชี้ขึ้นสู่ฟ้า คำนี้มีใช้อ

... อ่านเพิ่มเติม

น้ำเคลือบ

(slip)

น้ำยาที่ใช้เคลือบผิวภาชนะ (หรือวัตถุดินเผาอื่นๆ) โดยเป็นน้ำยาที่มีความเหนียวมากในอุณหภูมิปกติ จึงไม่เกิดรูปผลึกขึ้น มีส่วนประกอบเช่นเดียวกับเนื้อดินที่ใช้ปั้นภาชนะ คือ ซิลิกา (silica) และอลูมิน

... อ่านเพิ่มเติม

นิเวศวัตถุ

(ecofact)

เป็นหลักฐานทางโบราณคดีประเภทหนึ่ง ซึ่งเป็นวัตถุที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ แต่มีความเกี่ยวข้องกับมนุษย์ หรือมนุษย์ในอดีตนำมาใช้ประโยชน์

อ่านเพิ่มเติม

บฏ

fabric, textile, cloth, banner

ผืนผ้า ผ้าทอ [ดูเพิ่มเติมใน พระบฏ]

อ่านเพิ่มเติม

บริบททางโบราณคดี

(archaeological context)

บริบททางโบราณคดี คือ สิ่งที่เกิดขึ้นในอดีต ที่เกี่ยวข้องกับตำแหน่ง เวลา และสถานที่ ซึ่งมีผลและเกี่ยวข้องกับหลักฐานทางโบราณคดีนั้นๆ

ลักษณะของบริบททางโบราณคดี สามารถแบ่งได้เป็น

... อ่านเพิ่มเติม

บริโภคเจดีย์

(commemorative stupa)

(1) สถานที่เกี่ยวเนื่องกับเหตุการณ์สำคัญในพุทธประวัติ เช่น สถานที่ประสูติ ตรัสรู้ แสดงปฐมเทศนา และปรินิพพาน เป็นต้น

(2) สถานที่ที่พระพุทธองค์ทรงอนุญาตให้เหล่าสาวกใช้ปลงธรรม เพื่อ

... อ่านเพิ่มเติม

บ้านมีไฟ

(1) สิ่งก่อสร้างที่กล่าวถึงในจารึกปราสาทพระขรรค์ ประเทศกัมพูชา เชื่อกันว่าเป็นจุดที่พักคนเดินทาง ปัจจุบันเหลือร่องรอยเพียงอาคารที่มีลักษณะเป็นอาคารเดี่ยว หันหน้าไปทางทิศตะวันออก สร้างด้วยศิลาแลงหรือหิ

... อ่านเพิ่มเติม

บูรณะ, บุรณะ

restoration, restore

(1) การซ่อมแซมโบราณสถานเพื่อฟื้นฟูรูปแบบหรือลักษณะเดิมของโบราณสถานนั้น โดยคำนึงถึงวัสดุ เทคนิค ฝีมือช่าง และสถานที่ดั้งเดิม รวมทั้งหลักฐานทางโบราณคดีและหลักฐานอื่นๆ ในกรณีที่จำเป็

... อ่านเพิ่มเติม

เบี้ยดินเผา

clay counter, clay roundle

โบราณวัตถุที่มีลักษณะเป็นแผ่นดินเผาลักษณะกลมแบนขนาดเล็ก อาจทำมาจากเศษภาชนะดินเผามาตกแต่งให้กลม มีทั้งแบบที่มีลวดลายและไม่มีลวดลาย ยังไม่ทราบประโยชน์ใช้สอยหรือหน้าที่การใช้งา

... อ่านเพิ่มเติม

โบราณคดี

Archaeology, Archeology

(1) วิชาที่ว่าด้วยการศึกษาเรื่องราวและพฤติกรรมของมนุษย์ในอดีต โดยศึกษาจากหลักฐานต่างๆที่พบบนดิน ใต้ดิน และใต้น้ำ ได้แก่ โบราณวัตถุ และโบราณสถาน แล้วนำหลักฐานเหล่านี้มาวิเคราะห์

... อ่านเพิ่มเติม

โบราณคดีชาติพันธุ์วิทยา

ethnoarchaeology

(1) แนวทางการศึกษาที่ผสมผสานระหว่างแนวคิดทางชาติพันธุ์วรรณาและแนวคิดทางโบราณคดี มีจุดมุ่งหมายหลักในการทำความเข้าใจพฤติกรรมมนุษย์ โดยใช้วิธีการศึกษาทางโบราณคดี ศึกษาสังคม วัฒนธรรมในปัจ

... อ่านเพิ่มเติม

โบราณคดียุคก่อนประวัติศาสตร์

prehistoric archaeology

สาขาวิชาแขนงหนึ่งของวิชาโบราณคดี ซึ่งศึกษาเกี่ยวกับเรื่องราวของมนุษย์ในสังคมที่ยังไม่มีตัวอักษรใช้ โบราณคดียุคก่อนประวัติศาสตร์ครอบคลุมช่วงระยะเวลาตั้งแต่เริ่มมีมนุษย์ (ประมาณ

... อ่านเพิ่มเติม

โบราณคดียุคประวัติศาสตร์

historic archaeology

สาขาวิชาแขนงหนึ่งของวิชาโบราณคดี ซึ่งศึกษาเกี่ยวกับเรื่องราวของมนุษย์ในสังคมที่มีตัวอักษรใช้แล้ว ในประเทศไทย โบราณคดียุคประวัติศาสตร์เริ่มต้นเมื่อมีการรับวัฒนธรรมอินเดีย ปรากฏหลัก

... อ่านเพิ่มเติม

โบราณโลหะวิทยา

archaeometallurgy

การศึกษาทางด้านโบราณคดีที่เน้นศึกษาและทำความเจ้าใจเรื่องกำเนิดและพัฒนาการของการใช้และผลิตโลหะชนิดต่างๆ ในฐานะที่เป็นผลผลิตของวัฒนธรรมมนุษย์

อ่านเพิ่มเติม

โบราณวัตถุ

artifact, artefact, antique, find

(1) สังหาริมทรัพย์ที่เป็นของโบราณ ไม่ว่าจะเป็นสิ่งประดิษฐ์หรือเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ หรือที่เป็นส่วนหนึ่งส่วนใดของโบราณสถาน ซึ่งโดยอายุหรือโดยลักษณะแห่งการประ

... อ่านเพิ่มเติม